منسجم شدن بیش از پیش جریان مقاومت در منطقه خاورمیانه، تشدید تحرکات دیپلماتیک و میدانی دولت سوریه در منطقه، و در نهایت، تضعیف منافع راهبردی آمریکا در خاورمیانه، سه پیام محوری دیدار اخیر بشار اسد رئیس جمهور سوریه با سران گروههای فلسطینی در دمشق به شمار می آیند.
پرونده توافق برجام و احیای آن، در بهترین حالت، ماهیتی راکد به خود گرفته و به این زودی ها نمی توان روی گزاره احیای برجام و آغاز مذاکرات سازنده میان ایران و غرب حساب باز کرد. از این چشم انداز، ایران نیز باید خود را آماده فضای بدون توافق کند و متناسب با مقتضیات این دوره، اهدف و منافع خود را دنبال کند.
عملگرایی و منفعت محوری صرفِ شخص "رجب طیب اردوغان" رئیس جمهور ترکیه و چرخش های قابل ملاحظه او در عرصه سیاست خارجی در موارد متعدد، می تواند حامل درس های قابل ملاحظه ای برای ایران به ویژه در شرایطی باشد که شاهد تشدید تحرکات ترکیه در همراهی با جمهوری آذربایجان جهت تنش زایی در جوار مرزهای شمالی کشورمان هستیم.
اسپیس ایکس اینترنت ماهواره ای را برای هواپیماها معرفی کرد، سرعت این اینترنت به 350 مگابیت بر ثانیه می رسد و این یعنی کسانی که در سفرهای هوایی هستند به سادگی میتوانند اینترنت داشته باشند.
مفاد و محتوای سند "راهبرد امنیت ملی" دولت بایدن که بالاخره و پس از یک تاخیر چند ماهه، منتشر شده است، مملو از اصول متناقض است. مساله ای که نشان از آن دارد که سیاست خارجی و امنیتی آمریکا در وضعیت کنونی، وضعیت آشفته ای را تجربه می کند.
حتی همین حالا نیز شاهد آن هستیم که ایران در محیط پیرامونی خود از چالش های آبی با همسایگان رنج می برد. در این رابطه به طور خاص می توان به اقدامات غیرمنطقی طالبان در افغانستان در تامین نکردنِ حق آبه ایران از هیرمند و یا تحرکات آبی ترکیه در منطقه که با احداث شمار قابل توجهی سد همراه بوده و مشکلات جدی آبی و زیست محیطی را سبب شده، اشاره کرد.
جریان های سیاسی فلسطینی با حرکت به سمت اتحاد، عملا رویه و روندی را که از چندین ماه قبل توسط مردم فلسطین در غزه، کرانه باختری و حتی عمق اراضی اشغالی جهت احقاق حقوق ملت فلسطین آغاز شده بود را کامل کردند و اکنون، هم ملت، و هم جریان های سیاسی فلسطینی، در راستای اهدافی مشخص که همان استیفای حقوق ملت فلسطین است، بسیج شده اند. موضوعی که به ویژه هزینه اقدامات مخرب رژیم صهیونیستی علیه فلسطین در آینده را تا حد زیادی برای این رژیم افزایش خواهد داد.
هراس رژیم صهیونیستی از سلاح حزب الله لبنان و همچنین طرح و برنامه های گسترده صهیونیست ها جهت استخراج گاز از میادین گازی شرق دریای مدیترانه و در اختیار گرفتن سهمی از گاز صادراتی روسیه به اروپا برای خود و بهره بردن از منافع اقتصادی قابل توجه آن، از جمله مهمترین محرک هایی بودند که رژیمصهیونیستی را به سمت توافق با لبنان جهت ترسیم مرزهای دریایی با این کشور سوق دادند.
بررسی تحولات بازار نفت بعد از تصمیم اوپک پلاس نشان می دهد که پس از شوک افزایش قیمت نفت و رسیدن آن تا بیش از 98 دلار، تقویت ارزش دلار، بالا رفتن موارد ابتلا به کرونا در چین و مهم تر از همه تقویت نگرانی ها درباره رشد اقتصاد جهانی، قیمت نفت را وارد روند کاهشی کرده است.
دولت آمریکا از طریق ارائه کمک های مالی به اوکراین جهت خرید اسلحه، هم دولت این کشور را بیش از پیش به خود وابسته می کند (اهمیت اوکراین که در همسایگی روسیه قرار دارد، برای آمریکا غیرقابل انکار است) و هم مطمئن می شود که تزریق این کمک های مالی به اوکراین، در نهایت به جیب نهادها و شرکت های آمریکایی خواهد رفت و موجب رونق گرفتن آن ها می گردد.
در ماه های اخیر علی رغم کاهش آمار کرونا، خرید اینترنتی نان به مرور زمان، به عادت روزانه بسیاری از مردم بدل شد و این استقبال بسیار زیاد مردم باعث شد قیمت نان در فروشگاه نان اسنپ فود از قوانین و مقررات استاندارد خارج شود به طوریکه به نظر می رسد در حال حاضر نانوایان قیمت ها را به صورت سلیقه ای ارایه می دهند.
نانسی پلوسی رئیس مجلس نمایندگان آمریکا در سفر به ارمنستان، ضمن رایزنی با مقام های این کشور به طور خاص مدعی شده که واشینگتن از تمامیت ارضی ارمنستان کاملا حمایت می کند. با این همه، اینطور به نظر می رسد که چه سفر مقام های رژیم صهیونیستی و عربستان به جمهوری آذربایجان و چه سفر نانسی پلوسی به ارمنستان، هر دو در راستای یک هدف بوده و آن پیشبرد جدیدترین فتنه ژئوپلیتیکی ناتو در منطقه با عنوان احداث "دالان تورانی" بوده است.
اقدام اخیر دولت عربستان سعودی در همراهی با تشکیلات اوپک پلاس جهت کاهش دو میلیون بشکه ای تولید نفتِ این سازوکار انرژی بین المللی، جدای از اینکه از تقویت سیاست های عملگرایانه در ریاض خبر میدهد، در عین حال، حامل پیام های مهمی در قالب روابط ریاض با واشینگتن و مسکو نیز است.
اوکراین اراده جدی خود جهت تداوم جنگ تا بازپس گیری کاملا سرزمین هایش از روسیه را مطرح کرده و در طرف دیگر، روسیه که به دلیل جنگ اکراین با چالش های عدیده داخلی و خارجی رو به رو شده، تهدید می کند که اگر اوکراین از مواضع خود کوتاه نیاید، گزاره حمله اتمی علیه اوکراین را بررسی می کند. این معادله، پرسش های فراوانی را در اذهان ناظران و تحلیلگران مختلف در مورد سرنوشت نهایی جنگ اوکراین ایجاد کرده است.
آزادسازی چهار نفر از زندانیان آمریکایی در ایران و در عین حال، طرح اخبار مختلف در مورد آزاد شدن بخشی از منابع مالی بلوکه شده کشورمان در خارج، حدس و گمانه زنی های مختلفی را در مورد ارتباط این مساله با سرنوشت مذاکرات احیای برجام ایجاد کرده است. مساله ای که عملا این موضوع را به یک سیگنال مبهم در چهارچوب مذاکرات وین تبدیل کرده است.
جدای از بخش سیاستِ جهانی که اکنون شکاف های جدی میان شرق و غرب جهان را پس از اوج گیری جنگ اوکراین تجربه می کند، اقتصادِ جهانی نیز از این مساله دور نمانده و تاثیرات قابل توجهی را از این مساله گرفته است. مساله ای که در ادامه راه و همزمان با تشدید تنش ها میان قدرت های شرقی و غربی جهان، میتواند ابعاد تازه و وخیم تری را نیز به خود بگیرد.
انفجار اخیر در خط لوله گازی "نورد استریم"، منافع قابل توجهی را نصیب دولت و به ویژه شرکت های حوزه انرژی آمریکا می کند. در این راستا، آمریکا نَه تنها می تواند گاز مایع را با بهایی به مراتب بیشتر از روسیه به اروپاییها بفروشد، بلکه عملا کشورهای اروپایی را نیز بیش از پیش در دستورکارهای مطلوب خود و مخصوصا تشدید وابستگی به واشینگتن، غرق می کند.
همزمان با حاکم شدنِ جو سکون و رکود بر روند مذاکرات اتمی وین، گمانه زنی های مختلفی در مورد نوع مواجهه ایران و به طور خاص رژیم اسرائیل با یکدیگر مطرح می شود. در این چهارچوب، بسیاری از ناظران و تحلیلگران به طرح این سوال می پردازند که اگر مذاکرات اتمی وین با محوریت احیای برجام به طور کامل شکست بخورد، آیا این مساله منجر به حمله اسرائیل به ایران و اوج گیریِ تنش ها میان دو طرف خواهد شد؟
معادله حمله روسیه به خاک اوکراین، یادآور یک استعاره جالب است که در قاره آفریقا اتفاق می افتاد، شکارچیان مار بوآ برای اینکه این نوع از مار را شکار کنند، ابتدا پای خود را در لانه مار قرار می دهند و پس از اینکه مار بوآ شروع به بلعیدن آن کرد، پای خود را از لانه آن بیرون می کشند و مار را شکار می کنند. مساله ای که نمود عینی خود را در قالب جنگ اوکراین و تحولات اخیر آن نظیر مجبور شدنِ پوتین به فراخوانِ نیروهای ذخیره ارتش روسیه، به وضوح نشان داده است.
روند جاری تحولات بین المللی چه در سطح کلان (در عرصه نظام بین الملل) و چه در قالب مناسبات ایران و غرب با محوریت مساله مذاکرات اتمی وین، حاکی از این واقعیت است که در ماه ها و سال های آتی، بایستی انتظار سنگین شدن کفه شرق گرایی در سیاست خارجی کشورمان را داشته باشیم. با این همه سوال اساسی در این میان این است که آیا تدبیرها و مطالعات لازم جهت مدیریتِ آسیب های احتمالی اتخاذ یک سیاست شرق گرایانه، و حداکثرسازی منافع آن نیز انجام شده است؟
انتصاب "محمد بن سلمان" به کرسی نخست وزیری عربستان سعودی که سنتا در کنترل پادشاهان سعودی بوده، نوعی سیگنال روشن از نزدیک شدنِ بیش از پیش وی به تخت پادشاهی سعودی است. البته که در این میان، همراهی ضمنی دولت بایدن با محمد بن سلمان نیز عملا قدرت و مشروعیت کافی را به ولیعهد سعودی جهت پیشبرد دستور کارهای مخرب داخلی اش اعطا کرده است.
اراده مردم ایتالیا در امتحان کردنِ راه و مسیری جدید جهت فائق آمدن بر مشکلات و بحران های جاری خود و در عین حال پیروزی رهبران عوام فریب در بحبوحه شرایط بحرانی که به طور خاص می تواند آینده سیاسی متلاطمی را برای ایتالیا ایجاد کند، دو پیام اصلی و محوری نتیجه انتخابات پارلمانی اخیر ایتالیا و پیروزی حزب راست گرای افراطیِ "برادران ایتالیا" در قالبِ آن است.
حتی اگر همین حالا میان ایران و غرب توافقی حاصل شود، شانس تداومِ آن بسیار پایین است و احتمال اینکه بار دیگر شاهد رخدادِ تحولاتی نظیر آنچه در دوره ترامپ در رابطه با معادله برجام دیدیم، بسیار زیاد است. موضوعی که حتی برخی ناظران و تحلیلگران حوزه سیاست خارجی در ایران را به این باور رسانده که شاید اساسا تعامل با غرب و بویژه آمریکا برای ایران را بایستی یک پروژه مختومه دانست و بهتر است که حوزه های دیگر و کمتر شناخته شده سیاست خارجی(نظیر توسعه روابط با شرق) را فعال کرد.
رهبرانی نظیر پوتین با طرح ادعاهای مختلف در مورد بیماری و یا بعضی اقدامات جهت ترور خود سعی دارند تا به نوعی با برخی تلاش های مخرب علیه خود در شرایط حساس کشورشان نظیر وضعیت کنونی که روسیه هم درگیر جنگ اوکراین است و هم با برخی نارضایتی ها و تلاش های ضد رئیس جمهور این کشور در داخل رو به رو است، مقابله کنند. تلاش هایی که بیش از همه بایستی آن ها را در چهارچوب نوعی "جنگ روانی" مورد توجه قرار داد.
آنچه که حداقل از شرایط حال جهان استنباط می شود این نکته است که جهانِ کنونی بیش از آنکه به سمت تضیعف طرح تهدیدات هسته ای حرکت کند، عملا در مسیر برجسته سازی هر چه بیشترِ اهمیت دارا بودن تسلیحات اتمی و بازدارندگیِ آن ها در عرصه معادلات بین المللی حرکت می کند.
غرب به طور خاص با طرح ادعاهای مختلف در مورد شرایط امنیتی پیرامون پوتین سعی دارد تا جای ممکن نوعی بازی روانی را علیه وی مدیریت کند و در واقع ابزارها و حربه های خود علیه او را که مخصوصا در شرایط کنونی که شمار قابل توجهی از نخبگان سیاسی و اقتصادی روسیه به دلیل آغاز جنگ اوکراین و آسیب وارد آمدن به منافعشان از پوتین دلخور و عصبانی هستند، تقویت کند.
بدون تردید پیوستن قطعی و کاملِ ایران به سازمان همکاری های شانگهای به ویژه درسال های آتی یک موفقیتِ "بالقوه" برای کشورمان است و می تواند ما را به سمت استفاده از فرصت های قابل ملاحظه ای سوق دهد. با این حال، اینکه تا چه حد ظرفیت ها و امکانات بالقوه عضویت در سازمان هایی نظیر سازمان همکاریهای شانگهای برای کشورمان، حالتی بالفعل به خود بگیرد، مساله ای است که تا حد زیادی پویایی و تحرکِ دستگاه سیاست خارجی ایران را میطلبد.
وزیر امور خارجه کشورمان گفت:در صورت وجود اراده لازم نزد آمریکا، توافق همچنان در دسترس است.
سخنگوی وزارت خارجه آمریکا: پیشنهادات و نظراتی که اخیراً ایران درباره توافق در مذاکرات وین داد، گامی در جهت اشتباه بود.
سید ابراهیم رئیسی عصر روز چهارشنبه در ادامه برنامههای سومین روز از سفر به نیویورک، در نشستی با جمعی از متخصصان و کارشناسان سیاست خارجی آمریکا به سوالات آنان پاسخ گفت.
نبرد بر سر قدم اول؛ چرا مذاکرات ایران و آمریکا هنوز به توافق نرسیده است؟ 
10 برابر شدن قیمت یک سهم در بورس؛ غولهای رشد بازار را بشناسید 
چرا ترامپ پیشنهاد هفتروزه ایران برای بازگشایی تنگه هرمز را رد کرد؟ 
موارد مثبت کرونا در ایران دوباره افزایش یافت؛ سهم نمونهها به ۱۷ درصد رسید 
تجارت، تراشه و LNG؛ ترامپ و شی برای چه مذاکره میکنند؟ 
در حالی که جنگ میان ایران و آمریکا وارد روز هشتادم شده، نشانههای دیپلماتیک از نیویورک، دوحه و تهران حکایت از آن دارد که برخلاف فضای سنگین نظامی، مسیر مذاکره هنوز بسته نشده است. مقامهای ایرانی و آمریکایی در روزهای اخیر بهصورت جداگانه با میانجیها گفتوگو کردهاند و قطر نیز اعلام کرده همچنان در حال انتقال پیام میان دو طرف و تلاش برای رسیدن به یک «زمینه مشترک» است.
سخنگوی ارتش، از ادامه رایزنیها با قطر خبر داد و بر ضرورت همکاری بیشتر این کشور برای روشن شدن وضعیت آنان تأکید کرد.