سوسوي نور هنرهاي سنتي در پژوهشگاه ميراث فرهنگي
هنرهاي سنتي و اصيل ايراني در قرن 21 از دگرديسي بي نصيب نماندهاند تا جايي که بسياري از آنها از بين رفتهاند و يا در حال فراموشي هستند.
به گزارش آريا، سرعت ورود فناوري به کشورمان و تغييرات به وجود آمده در تمامي عرصهها در قرن 21 باعث شد تاريخ کهن خود را فقط در قاب عکس و موزهها مشاهده کنيم.
هنرهاي سنتي و اصيل ايراني نيز از اين دگرديسي بي نصيب نماندهاند تا جايي که بسياري از آنها از بين رفتهاند و يا در حال فراموشي هستند.
پژوهشگاه ميراث فرهنگي صنايع دستي و گردشگري تلاش ميکند با برگزاري کارگاههاي آموزشي هنرهاي سنتي، اين هنرهاي اصيل ايراني را حفظ و احياء کند.
هم اکنون حدود 10 کارگاه آموزشي از جمله زري بافي، مخمل بافي، معرق، منبت، مينا کاري، نگارگري و سفال گري برپاست و در اين کارگاهها استادان مجرب، با سابقه و داراي مدرک درجه يک هنري مشغول به فعاليت هستند.
روح الله دهقاني سرپرست کارگاه زري بافي و مخمل بافي در مصاحبه اختصاصي با خبرنگار خبرگزاري صدا و سيما گفت: زري بافي يا زربفت که در کشورمان قدمتي 2 هزار و 500 ساله دارد، با اين حال تعداد هنرمندان اين عرصه کمتر از تعداد انگشتان يک دست است.
وي با تأکيد بر اينکه با توجه به گران بودن مواد اوليه اين پارچهها و سختي بافت آنها، اين پارچهها در دوران معاصر رو به افول و نابودي است گفت: اگر از اين هنر حمايت نشود، شاهد نابودي آن خواهيم بود.
زري يعني پارچه ساخته شده از زر (طلا)، پارچهاي که پودهايش از طلا و تار آن از ابريشم خالص است.
زري نفيسترين و افسانهايترين منسوج ايراني است که روزگاري رونق و رواجي عالمگير داشته و هماکنون نمونههايي از آن زينتبخش موزهها و ساير مراکز هنري ايران و ديگر کشورهاي جهان است.
مينا کاري يکي ديگر از کارگاههاي پژوهشگاه ميراث فرهنگي است، شهلا اسدياني سرپرست کارگاه ميناسازي گروه هنرهاي سنتي پژوهشگاه ميراث فرهنگي گفت: مينا کاري قدمتي 5 هزار ساله دارد و کانون آن شهر اصفهان است.
وي با بيان اينکه مينا کاري را ميتوان بر روي طلا و مس انجام داد افزود: در مواقعي که فلز زير کار ميرود از مس استفاده ميکنيم.
اسدياني با اشاره به اينکه مينا کاري از تکنيکهاي مختلفي برخوردار است افزود: در اين پژوهشگاه تکنيکهاي خانه بندي انجام ميشود.
وي ادامه داد: در ميناکاري، لعابها حدود 25 بار وارد کوره و پخته ميشوند؛ بشقاب، گلدان، کاسه و قدح، قاب عکس و تابلو از جمله آثار ميناست که با هنرهاي ديگر همچون طلاکاري، خاتمکاري، مينياتور، جواهرسازي ترکيب ميشود. براي مينا کاري از رنگهاي گياهي، معدني و فلزي استفاده ميشود.
کارگاه نگارگري از ديگر کارگاههاي اين پژوهشگاه است.
رويا عمران کارشناس هنري گفت: نگارگري از هنرهايي، چون تذهيب و گل و مرغ تشکيل شده است.
وي با بيان اينکه اين هنر در اواخر دوران صفويه در ايران آغاز شده است افزود: اين هنر در دوران زنديه و افشاريه رواج داشته است که در دوران قاجار به تکامل و اوج خود ميرسد.
آثار نگارگري از دورههاي مختلف تاريخ اسلامي ايران به صورت مصورسازي کتب ادبي همچون ورقه و گلشاه، کليله و دمنه، سمک عيار و برخي کتب مذهبي مانند خاوران نامه است.
معرق، منبت و خاتم از ديگر کارگاههاي آموزشي برپا شده در اين پژوهشگاه است.
افسانه اسليمي اصفهان سرپرست کارگاه چوب با بيان اينکه سابقه معرق در کشورمان به شهر سوخته بر ميگردد گفت: قدمت اين هنر زيباي اصيل ايراني 4 هزار سال است.
وي افزود: همچنين در اين کارگاه منبت ريز قلم آموزش داده ميشود که مهد آن آباده شيراز بوده است.
ريشه کلمه مُنَبت از نبات گرفته شده و به معني رويانيده است، به اين دليل که نقشهاي برجسته حک شده گل و گياه بر روي چوب همچون روئيدن گياه بر روي آن بوده است.
حفظ و احياي هنرهاي سنتي و اصيل ايراني گام مهمي در راستاي رشد و توسعه، توليد و اشتغال در ايران خواهد بود.
