مجمع عمومی سازمان ملل متحد با تصویب قطعنامهای تاریخی، رسماً استفاده از نقشه سنتی «مرکاتور» را که از سده شانزدهم میلادی به عنوان استاندارد جهانی شناخته میشد، کنار گذاشت و نقشه دقیقتری را بر اساس طرح «ایکوال ارث» (Equal Earth) جایگزین آن کرد. این تصمیم که با ۱۶۴ رأی مثبت، ۶ رأی ممتنع و تنها یک رأی مخالف (آمریکا) به تصویب رسید، بازنمایی بصری قارهها را دگرگون میکند: آفریقا بزرگتر و اروپا و آمریکای شمالی کوچکتر از همیشه دیده میشوند.
نقشه مرکاتور که در سال ۱۵۶۹ توسط ژراردوس مرکاتور، نقشهنگار فلاندری، برای کمک به دریانوردی طراحی شد، به دلیل شیوه ترسیم خود، مناطق نزدیک به خط استوا را بسیار کوچکتر از اندازه واقعی نشان میداد. برای مثال، در این نقشه، آفریقا هماندازه گرینلند ترسیم میشد، در حالی که وسعت واقعی این قاره ۱۴ برابر قلمرو دانمارک (صاحب گرینلند) است.
تاریخدانان و جغرافیدانان سالهاست که نسبت به سوگیریهای نقشه مرکاتور هشدار دادهاند. این نقشه با کوچکنمایی کشورهای جنوب جهانی و بزرگنمایی بصری کشورهای نیمکره شمالی، به گفته فعالان، نوعی «استعمار کارتوگرافی» را ترویج کرده و تحولات قدرت بینالمللی را بهطور غیرمحسوسی تحت تأثیر قرار داده است.
توگو که از سوی اتحادیه آفریقا رهبری این کارزار را بر عهده داشت، در بیانیهای اعلام کرد: «بازنماییهای نقشهنگاری نامتناسب، آثار ماندگار شناختی، آموزشی، فرهنگی، ژئوپلیتیکی و اقتصادی-اجتماعی داشتهاند و به کاهش شدید اندازه آفریقا در تصور جمعی جهانی منجر شدهاند.»
اگرچه قطعنامههای سازمان ملل الزامآور نیستند و کشورها موظف به استفاده انحصاری از نقشه جدید نیستند، اما انتظار میرود این تصمیم بهتدریج بهروزرسانی برنامههای درسی مدارس، فناوریهای نقشهنگاری مانند گوگل مپس و سیستمهای آموزشی جهانی را به همراه داشته باشد.
رابرت دوسی، وزیر امور خارجه توگو، پیش از تصویب قطعنامه تأکید کرد: «این بحث، بحثی سیاسی نیست، بلکه بحثی علمی است؛ چراکه شواهد علمی وجود دارد و همه ما باید واقعیت را بپذیریم.»
به گزارش ایسنا، دولت توگو برنامهریزی کرده است تا در سهماهه اول سال ۲۰۲۷، با همکاری یونسکو، اتحادیه آفریقا و شرکتهای فناوری، نشستی در پایتخت این کشور (لومه) برای بررسی چگونگی اجرای این قطعنامه برگزار کند.
تصویر آفریقا روی نقشه سنتی جهان بر اساس طرح مرکاتور(چپ) و روی نقشه «ایکوال ارث» سال ۲۰۱۸(سمت راست)
نقشه جهان مطابق طرح ایکوال ارث
نظرات کاربران
نخستین دیدگاه را درباره این خبر ثبت کنید
یادآوری: نشانی ایمیل منتشر نمیشود و دیدگاههای حاوی توهین، تهمت، افترا یا واژگان نامناسب تأیید نخواهند شد.
نظر شما میتواند شروع یک گفتوگوی سازنده باشد.