از حفظ زنجیره سنتی بازار تا بازگشت سرمایه‌های مردمی به چرخه تولید؛ تأکید عبدالرضا عسگرخانی بر ضرورت بازتعریف مدل‌های کسب‌وکار در دومین رویداد ملی صنعت طلا و جواهر.
دومین رویداد ملی صنعت طلا و جواهر ایران روز جمعه هشتم آبان‌ماه ۱۴۰۵ با حضور جمعی از مدیران صنفی، فعالان اقتصادی، مدیران پلتفرم‌های دیجیتال و پیشکسوتان این صنعت در مرکز همایش‌های بین‌المللی کتابخانه ملی ایران برگزار شد؛ رویدادی که در دو پنل تخصصی، ضمن بررسی چالش‌های ساختاری و اقتصادی صنعت طلا و جواهر، به یکی از مهم‌ترین موضوعات پیش‌روی این بازار، یعنی ضرورت تحول دیجیتال و بازنگری در شیوه‌های سنتی فعالیت پرداخت.
در این رویداد، موضوعاتی همچون وضعیت تولید، مشکلات فعالان صنفی، آینده بازار طلای سرمایه‌ای، نقش فناوری در توسعه کسب‌وکارها و ضرورت ایجاد ارتباط مؤثر میان سرمایه‌های مردمی و بخش تولید مورد بررسی قرار گرفت. در این میان، سخنان عبدالرضا عسگرخانی، بنیان‌گذار آرگون و مدیرعامل پلتفرم داریک، درباره ضرورت طراحی یک اکوسیستم یکپارچه دیجیتال، حفظ نقش حلقه‌های مختلف زنجیره ارزش و استفاده از ظرفیت سرمایه‌های راکد مردم برای تقویت تولید، از محورهای قابل توجه این رویداد بود.
صنعت طلا در مواجهه با چالش‌های اقتصادی و ساختاری
نخستین پنل دومین رویداد ملی صنعت طلا و جواهر ایران با حضور نادر بذرافشان، رئیس اتحادیه فروشندگان و سازندگان طلا، جواهر، نقره و سکه تهران، حمیدرضا نیک‌خواه، رئیس اتحادیه طلا و جواهر اصفهان، میرمحمد پوراقدم شربیانی، رئیس اتحادیه طلا و جواهر تبریز و حسین مصطفی‌زاده، رئیس اتاق اصناف تهران برگزار شد.
در این پنل، حاضران به بررسی وضعیت صنعت طلا و جواهر، مشکلات فعالان صنفی، عملکرد اتحادیه‌ها و راهکارهای عبور از چالش‌های موجود پرداختند.
نادر بذرافشان در این نشست گزارشی از عملکرد چهار ساله اتحادیه طلا و جواهر تهران ارائه کرد و به اقدامات این مجموعه در حوزه‌های آموزشی، صنفی، حقوقی و مالیاتی پرداخت. او همچنین با اشاره به مشکلاتی که فعالان این صنعت در سال‌های گذشته با آن مواجه بوده‌اند، بر ضرورت حمایت عملی دولت از صنعت طلا و رسیدگی به مسائل و مطالبات صنفی تأکید کرد.
حمیدرضا نیک‌خواه نیز با اشاره به ظرفیت تولیدی اصفهان و فعالیت بیش از هزار واحد تولیدی در این استان، بر ضرورت پیوند تجربه فعالان باسابقه بازار با دانش تخصصی و فناوری‌های روز تأکید کرد. به اعتقاد او، شناخت دقیق‌تر نیاز و سلیقه بازارهای هدف و طراحی محصولات متناسب با این نیازها، از الزامات توسعه صنعت طلا و جواهر است.
میرمحمد پوراقدم شربیانی نیز با اشاره به تداوم بحران‌های اقتصادی در سال‌های گذشته، شرایط فعالیت این صنعت را دشوار توصیف کرد و بر ضرورت برنامه‌ریزی اقتصادی، تدوین مدل‌های کسب‌وکار و توجه به ظرفیت بازارهای منطقه‌ای برای توسعه تولید و صادرات تأکید داشت.
حسین مصطفی‌زاده، رئیس اتاق اصناف تهران، نیز با اشاره به جایگاه اقتصادی و اجتماعی صنعت طلا و جواهر، صیانت از اعتبار صنف و اعتماد عمومی را ضروری دانست و بر این نکته تأکید کرد که توسعه فعالیت‌های نوین و حضور کسب‌وکارها در فضای مجازی باید به شکلی انجام شود که ساختار واحدهای صنفی آسیب نبیند.
تحول دیجیتال؛ فراتر از راه‌اندازی فروشگاه اینترنتی
پنل دوم رویداد با موضوع «تحول دیجیتال در صنعت طلا و جواهر» و اجرای آرش سروری برگزار شد. عبدالرضا عسگرخانی، بنیان‌گذار آرگون و مدیرعامل پلتفرم داریک، ایوب پناهی، مدیرعامل و بنیان‌گذار طلامون، نادر بذرافشان، کامران آزادی، مدیرعامل اکسیراز و ایرج نیازی، مدیرعامل سابق بانک کارگشایی، حاضران این پنل بودند.
یکی از محورهای اصلی این نشست، ضرورت عبور صنعت طلا از برداشت محدود و سطحی از مفهوم دیجیتالی‌شدن بود؛ موضوعی که عسگرخانی در سخنان خود با تأکید بر آن، تحول دیجیتال را نه صرفاً ایجاد یک وب‌سایت یا فروشگاه اینترنتی، بلکه بازطراحی ارتباط میان اجزای مختلف بازار و ایجاد یک ساختار یکپارچه برای فعالیت اقتصادی دانست.
به اعتقاد او، صنعت طلا و جواهر برای ورود مؤثر به فضای دیجیتال باید ابتدا شناخت دقیقی از اکوسیستم خود داشته باشد. این صنعت تنها به فروشنده و خریدار محدود نمی‌شود و مجموعه‌ای از فعالان شامل آب‌شده‌فروشان، بنکداران، کارخانه‌داران، گالری‌داران، سکه‌فروشان و مصرف‌کنندگان در آن نقش دارند.
عبدالرضا عسگرخانی تأکید کرد که دیجیتالی‌شدن نباید به حذف هیچ‌یک از این حلقه‌ها منجر شود؛ بلکه فناوری باید زمینه ارتباط بهتر و مؤثرتر میان آن‌ها را فراهم کند. از نگاه او، هرگونه مدل تحول دیجیتال که بدون توجه به ساختار واقعی بازار طراحی شود، ممکن است به جای تقویت صنعت، به تضعیف بخش‌هایی از زنجیره ارزش آن منجر شود.
او با اشاره به تجربه مجموعه آرگون توضیح داد که هدف از ایجاد زیرساخت‌های دیجیتال باید فراهم‌کردن امکان حضور و فعالیت تمام لایه‌های بازار در یک بستر هماهنگ باشد؛ بستری که ضمن حفظ نقش تخصصی فعالان سنتی، امکان توسعه دامنه فعالیت آن‌ها را فراتر از محدوده جغرافیایی فروشگاه‌ها فراهم کند.
هشدار درباره عقب‌ماندن برندهای باسابقه از رقابت دیجیتال
بخش دیگری از سخنان عسگرخانی به تغییر رفتار مصرف‌کنندگان و ضرورت توجه فعالان قدیمی بازار به تحولات فناوری اختصاص داشت.
او با مقایسه صنعت طلا و جواهر با صنعت مد، به تفاوت ساختار فعالیت این دو حوزه اشاره کرد و توضیح داد که بخش عمده فعالیت صنعت طلا و جواهر همچنان در ساختارهای محلی جریان دارد؛ در حالی که بازارهای جهانی به‌سرعت به سمت استفاده گسترده‌تر از ظرفیت‌های دیجیتال حرکت کرده‌اند.
عسگرخانی با اشاره به افزایش سهم فروش آنلاین در بازار جهانی جواهرات، بر ضرورت شناخت تفاوت میان گروه‌های مختلف محصولات تأکید کرد. از نگاه او، نمی‌توان برای تمام محصولات طلا و جواهر یک الگوی فروش واحد در نظر گرفت؛ چراکه برخی محصولات کلاسیک و سنگین همچنان به تجربه حضوری خرید و مراجعه به گالری نیاز دارند، در حالی که محصولات مدرن و فشن ظرفیت بیشتری برای عرضه در بسترهای دیجیتال دارند.
او همچنین نسبت به پیامدهای بی‌توجهی فعالان باسابقه به فضای آنلاین هشدار داد و تأکید کرد که اگر اتحادیه‌ها و برندهای ریشه‌دار بازار نتوانند جایگاه خود را در فضای دیجیتال تثبیت کنند، ممکن است برندهای تازه‌وارد و فاقد پیشینه حرفه‌ای، در جذب مشتری و توسعه بازار از آن‌ها پیشی بگیرند.
این دیدگاه از یک واقعیت مهم حکایت دارد: سابقه و اعتبار در بازار سنتی، به‌تنهایی برای حفظ جایگاه کسب‌وکارها در اقتصاد دیجیتال کافی نیست و فعالان قدیمی نیز باید برای حضور مؤثر در فضای جدید برنامه‌ریزی کنند.
سرمایه‌های مردم؛ ظرفیتی برای بازگشت به چرخه تولید
یکی از مهم‌ترین محورهای مطرح‌شده از سوی عسگرخانی، ضرورت استفاده از ظرفیت دارایی‌های مردم برای تأمین مواد اولیه و تقویت واحدهای تولیدی صنعت طلا و جواهر بود.
او با اشاره به مشکلات تولیدکنندگان در تأمین مواد اولیه، اعلام کرد که به گفته وی، حدود ۷۰ درصد کارخانه‌های طلا و جواهر با رکود مواجه‌اند و یکی از دلایل مهم این وضعیت، دشواری دسترسی به مواد اولیه است.
عسگرخانی در ادامه به نگهداری حدود ۳۰۰ کیلوگرم طلا و چهار تن نقره از دارایی‌های مردم در بانک‌ها اشاره کرد و معتقد بود با ایجاد ارتباط مؤثر میان بانک‌ها، اتحادیه‌های صنفی و زیرساخت‌های هوشمند نگهداری فلزات گران‌بها، می‌توان بخشی از این منابع را به چرخه تولید بازگرداند.
از نگاه او، دارایی‌های مردم نباید صرفاً به شکل سرمایه‌های راکد باقی بمانند؛ بلکه می‌توان با طراحی سازوکارهای شفاف و قابل اعتماد، زمینه استفاده مولد از این منابع را فراهم کرد.
او همچنین به امکان مشارکت دارندگان مقادیر اندک طلا در فعالیت واحدهای تولیدی اشاره کرد و توضیح داد که حتی افرادی با دارایی‌هایی در حدود پنج گرم طلا نیز می‌توانند در صورت طراحی مدل‌های مناسب، در فعالیت‌های اقتصادی و تولیدی مشارکت داشته باشند و از منافع آن بهره‌مند شوند.
این پیشنهاد، در صورت طراحی چارچوب‌های حقوقی، مالی و نظارتی مناسب، می‌تواند زمینه پیوند میان سرمایه‌های خرد خانوارها و نیازهای تأمین مالی واحدهای تولیدی را فراهم کند؛ موضوعی که در شرایط دشواری تأمین مواد اولیه، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
فناوری باید به توسعه کسب‌وکارهای سنتی کمک کند
ایوب پناهی، مدیرعامل و بنیان‌گذار طلامون، نیز در این پنل با تأکید بر اینکه تحول دیجیتال برای صنعت طلا یک انتخاب اختیاری نیست، آن را ضرورتی برای ادامه فعالیت و رقابت در بازار آینده دانست.
او با اشاره به تجربه کسب‌وکارهایی که در برابر تغییرات فناوری مقاومت کرده‌اند، هشدار داد که فروشگاه‌های سنتی نیز باید هرچه سریع‌تر هویت دیجیتال خود را شکل دهند و از ظرفیت‌های جدید برای ارتباط با مشتریان استفاده کنند.
پناهی همچنین تأکید کرد که تحول دیجیتال صرفاً به فروش اینترنتی محدود نمی‌شود و حوزه‌هایی مانند بهینه‌سازی فرایندها، مدیریت مشتریان، هوشمندسازی تولید و تبلیغات را نیز در بر می‌گیرد.
کامران آزادی، مدیرعامل اکسیراز، نیز با اشاره به محدودیت‌های جغرافیایی کسب‌وکارهای سنتی، فضای دیجیتال را فرصتی برای گسترش بازار و دسترسی به مخاطبان بیشتر دانست. او بر امکان استفاده مشترک کسب‌وکارها از زیرساخت‌های دیجیتال و شکل‌گیری همکاری‌های جدید در این فضا تأکید کرد.
ایرج نیازی، مدیرعامل سابق بانک کارگشایی، نیز نقش بانک‌ها را در تسهیل فعالیت کسب‌وکارها، اعتمادسازی، مدیریت ریسک و تأمین مالی صنعت طلا مورد توجه قرار داد. او استفاده از ظرفیت بانک‌ها، ابزارهای اعتباری و زیرساخت‌های مطمئن نگهداری طلا را از زمینه‌های مهم همکاری میان نظام بانکی و فعالان این صنعت دانست.
نادر بذرافشان نیز با تأکید بر اینکه اتحادیه طلا و جواهر با اصل استفاده از فناوری و توسعه فعالیت‌های آنلاین مخالفتی ندارد، نسبت به گسترش فروش طلای آب‌شده در پلتفرم‌ها و پیامدهای احتمالی آن برای تولید و ساختار صنفی ابراز نگرانی کرد. او در عین حال بر ضرورت به‌روزرسانی شیوه فعالیت واحدهای صنفی و استفاده از ظرفیت‌های فناوری برای توسعه فروش مصنوعات طلا تأکید داشت.
صنعت طلا در نقطه تلاقی سنت، فناوری و سرمایه
مجموع مباحث مطرح‌شده در دومین رویداد ملی صنعت طلا و جواهر ایران نشان می‌دهد که این صنعت برای عبور از چالش‌های موجود و حضور مؤثرتر در بازار آینده، به نگاهی فراتر از روش‌های سنتی فعالیت نیاز دارد.
از یک سو، فعالان صنفی بر ضرورت حفظ اعتبار بازار، صیانت از حقوق واحدهای تولیدی و فروشگاهی و ساماندهی فعالیت‌های آنلاین تأکید دارند و از سوی دیگر، مدیران کسب‌وکارهای دیجیتال، استفاده از فناوری و بازتعریف مدل‌های اقتصادی را ضرورتی اجتناب‌ناپذیر برای رقابت‌پذیری می‌دانند.
به نظر می‌رسد آینده صنعت طلا و جواهر ایران نه در تقابل میان بازار سنتی و کسب‌وکارهای دیجیتال، بلکه در ایجاد ارتباطی سازنده میان این دو رقم خواهد خورد؛ ارتباطی که در آن فناوری به ابزاری برای افزایش شفافیت، تسهیل مبادلات، توسعه بازار، تأمین مالی تولید و تقویت اعتماد عمومی تبدیل شود.
نظرات کاربران
نخستین دیدگاه را درباره این خبر ثبت کنید
یادآوری: نشانی ایمیل منتشر نمی‌شود و دیدگاه‌های حاوی توهین، تهمت، افترا یا واژگان نامناسب تأیید نخواهند شد.
نظر شما می‌تواند شروع یک گفت‌وگوی سازنده باشد.