در حالی که در روزهای طلایی تزریق واکسن آنفلوآنزا قرار داریم، واکسنهای مورد تأیید هنوز به شبکه رسمی و عمومی توزیع کشور نرسیدهاند؛ وضعیتی که حالا فرصت را برای دلالان فراهم کرده تا واکسنهای موسوم به «چمدانی» را با قیمتهای گزاف در بازار غیررسمی عرضه کنند؛ واکسنهایی که هیچ اطمینانی درباره شرایط حمل و حفظ زنجیره سرد آنها وجود ندارد.
پیگیری آخرین وضعیت تأمین واکسن آنفلوآنزا نشان میدهد برخلاف سالهای گذشته که بخشی از واکسنها از اواخر مرداد و اوایل شهریور در داروخانهها در دسترس قرار میگرفت، امسال تأمین و توزیع واکسن با تأخیر روبهرو شده است.
اکبر عبداللهیاصل، مدیرکل داروی سازمان غذا و دارو، ۱۴ شهریور به خبرگزاری فارس اعلام کرد سفارشگذاری و قراردادهای مربوط به تأمین واکسن از ماهها قبل انجام شده، اما تأخیر تولیدکنندگان خارجی، افزایش قیمت و مشکلات نقلوانتقال مالی و حملونقل باعث شده برنامه اولیه تأمین واکسن محقق نشود. بر اساس اعلام این سازمان، پیشبینی شده واکسنهای مورد نیاز بخش بهداشت از اواخر شهریور و اوایل مهر در دسترس قرار گیرند و عرضه داروخانهای نیز به تأمین ارز و ورود محمولهها وابسته است.
در ۱۵ شهریور نیز مقامهای حوزه بهداشت اعلام کردند واکسن آنفلوآنزا هنوز در کشور توزیع نشده و انتظار میرود عرضه آن از اواخر شهریور و نیمه نخست مهر آغاز شود.
این در حالی است که نیمه شهریور تا نیمه مهر از مهمترین بازههای زمانی برای واکسیناسیون آنفلوآنزا محسوب میشود و همین فاصله میان افزایش تقاضای مردم و نبود واکسن در شبکه رسمی، بازار غیررسمی را فعال کرده است.
بهمن صبور، قائممقام رئیس هیأت مدیره نظام پزشکی تهران بزرگ و عضو هیأت مدیره انجمن داروسازان ایران، در این باره هشدار داده است که واکسن از حساسترین فرآوردههای دارویی است و اثربخشی آن به حفظ زنجیره سرد از کارخانه تا لحظه تزریق وابسته است.
به گفته او، اگر واکسن در بخشی از مسیر حمل یا نگهداری در دمای نامناسب قرار گرفته باشد، دیگر نمیتوان صرفاً با مشاهده بستهبندی یا ادعای فروشنده درباره اثربخشی آن اطمینان داشت.
خطر واکسنهای چمدانی تنها به غیرقانونی بودن نحوه ورود آنها محدود نمیشود. مسئله مهمتر، مشخص نبودن شرایط حمل و نگهداری این فرآوردههاست.
در واردات رسمی، واکسنها با تجهیزات ویژه و تحت شرایط کنترلشده حمل میشوند و دمای محموله در مراحل مختلف قابل پایش است. این فرآیند باعث میشود مشخص باشد که واکسن از زمان خروج از محل تولید تا رسیدن به شبکه توزیع، در محدوده دمایی استاندارد باقی مانده است.
اما در مورد واکسنهایی که داخل چمدان، خودرو یا از مسیرهای غیررسمی وارد میشوند، چنین تضمینی وجود ندارد. ممکن است محصول اصل باشد، اما ساعتها در دمای نامناسب قرار گرفته باشد؛ موضوعی که مصرفکننده در زمان خرید هیچ راه قابل اعتمادی برای تشخیص آن ندارد.
صبور تأکید کرده است واکسنهایی که بدون نظارت نظام بهداشتی و خارج از زنجیره استاندارد حمل وارد کشور میشوند، قابل توصیه نیستند و مردم نباید صرفاً بر اساس ادعای فروشنده درباره کشور سازنده یا اصالت واکسن اقدام به تزریق کنند.
به طور معمول سالانه میلیونها دوز واکسن آنفلوآنزا برای مصرف در کشور تأمین میشود، اما امسال برنامه زمانی واردات با اختلال مواجه شده است. مدیرکل داروی سازمان غذا و دارو گفته حدود یک میلیون دوز از منابعی از جمله چین و روسیه در حال تأمین است و زمان دسترسی به آنها اواخر شهریور و اوایل مهر پیشبینی شده است.
در چنین شرایطی، بازار سیاه تلاش میکند از نگرانی خانوادهها، سالمندان و افراد دارای بیماریهای زمینهای استفاده کند و محصولاتی را که خارج از شبکه رسمی وارد شدهاند، با قیمتهای بالا بفروشد.
اما کارشناسان تأکید دارند گران بودن واکسن، خارجی بودن آن یا حتی ارائه جعبه و برچسب ظاهراً معتبر، هیچکدام ثابت نمیکند که زنجیره سرد آن حفظ شده است.
توصیه متخصصان این است که شهروندان برای دریافت واکسن آنفلوآنزا منتظر ورود و توزیع رسمی محمولههای مورد تأیید سازمان غذا و دارو بمانند و واکسن را تنها از داروخانهها و مراکز مجاز دریافت کنند.
به بیان دیگر، نبود واکسن در شبکه رسمی نباید باعث شود مردم برای چند روز یا چند هفته زودتر واکسن زدن، سلامت خود را به محصولی بسپارند که مسیر ورود، حمل و نگهداری آن مشخص نیست.
نظرات کاربران
نخستین دیدگاه را درباره این خبر ثبت کنید
یادآوری: نشانی ایمیل منتشر نمیشود و دیدگاههای حاوی توهین، تهمت، افترا یا واژگان نامناسب تأیید نخواهند شد.
نظر شما میتواند شروع یک گفتوگوی سازنده باشد.