همتی در بغداد به دنبال بازکردن گره منابع ارزی ایران

عبدالناصر همتی، رئیس‌کل بانک مرکزی، در سفر به بغداد مذاکراتی را برای تعیین تکلیف مطالبات ارزی ایران و دسترسی به منابع بانک مرکزی نزد شبکه بانکی عراق آغاز کرده است. همتی در دیدار با نزار ناصر حسین، رئیس بانک مرکزی عراق، بر ضرورت رفع موانع بانکی و ایجاد سازوکارهای اجرایی برای استفاده از منابع ارزی ایران تأکید کرده و خواستار پیگیری منظم توافقات بانکی شده است.

مسئله منابع ایران در عراق از سال‌ها قبل یکی از گره‌های مهم روابط اقتصادی دو کشور بوده است. ایران حجم بالایی از برق، گاز و کالا به عراق صادر می‌کند، اما محدودیت‌های بانکی و مقررات مرتبط با تحریم‌ها باعث شده انتقال کامل درآمدها و استفاده آزاد از بخشی از منابع با مانع روبه‌رو باشد. سفر رئیس‌کل بانک مرکزی با هدف ایجاد مسیرهای قابل اجرا برای تسویه مطالبات انجام شده و با توجه به حجم بالای صادرات ایران به عراق، حتی آزادشدن بخشی از این منابع می‌تواند برای مدیریت بازار ارز و تأمین نیازهای وارداتی اهمیت داشته باشد.

با این حال تعبیرهایی مانند «دلارهای ایران آزاد شد» یا «منابع ارزی به تهران بازگشت» در این مرحله دقیق نیست. آنچه تا ظهر سه‌شنبه اعلام شده، انجام مذاکرات و تأکید طرف ایرانی بر تعیین تکلیف منابع و اجرای راهکارهای بانکی است. بانک مرکزی هنوز رقم قطعی منابعی را که در نتیجه این سفر قابل استفاده شده یا زمان انتقال آنها را اعلام نکرده است. این تمایز برای ارزیابی تأثیر واقعی سفر بر بازار ارز اهمیت زیادی دارد.

به گزارش بازتاب، همتی همچنین در این سفر با مجموعه‌ای از مقام‌های اقتصادی و سیاسی عراق دیدار کرده است. از سوی دیگر دعوت از رئیس بانک مرکزی عراق برای سفر به تهران نشان می‌دهد مذاکرات قرار نیست به همین سفر محدود بماند. اگر توافقات بانکی به مرحله اجرا برسد، مرحله بعدی مشخص‌شدن نوع ارز، نحوه تسویه و حوزه‌هایی است که ایران اجازه استفاده از منابع خود را خواهد داشت.
بازار ارز ایران معمولاً به خبرهای مربوط به دسترسی کشور به منابع خارجی حساس است، اما اثر پایدار چنین تحولاتی زمانی قابل سنجش است که عملیات بانکی واقعی آغاز شود. تا آن زمان خبر مهم امروز «تلاش رسمی برای بازکردن گره منابع» است و نه اعلام قطعی آزادسازی همه مطالبات.