پرش به محتوای اصلی

خلع سلاح حماس در برابر عقب‌نشینی اسراییل؛ گره اصلی طرح تازه اداره غزه

کد خبر 1218873
خلع سلاح حماس

یک مقام حماس گفته است این گروه در چارچوب طرحی برای اداره تازه غزه، حاضر است سلاح‌های خود را به یک نهاد فلسطینی تحویل دهد؛ اما اجرای آن را به توقف جنگ و عقب‌نشینی اسرائیل مشروط کرده است. دولت اسرائیل هنوز طرح را نپذیرفته و اختلاف بر سر ترتیب خلع سلاح و خروج نیروها پابرجاست.

بازتاب– بر اساس ادعای گاردین، غازی حمد، از مقام‌های حماس، گفته است این گروه حاضر است سلاح‌ها را به «کمیته ملی اداره غزه» تحویل دهد. این کمیته قرار است با حضور تکنوکرات‌های فلسطینی، اداره خدمات روزمره و بازسازی غزه را برعهده بگیرد.

حماس می‌گوید با یک روند مرحله‌ای برای تحویل سلاح موافقت کرده است؛ مشروط بر اینکه اسرائیل حملات را متوقف کند، از غزه عقب‌نشینی کند و اداره منطقه به یک کمیته فلسطینی منتقل شود. دولت اسرائیل هنوز توافق را رسماً نپذیرفته و هر طرف می‌گوید دیگری باید نخست تعهداتش را اجرا کند.

طرح تازه از نظر جزئیات، از پیشنهادهای قبلی جلوتر رفته است؛ اما هنوز مهم‌ترین مشکل را حل نکرده: چه سازوکاری تضمین می‌کند خلع سلاح و عقب‌نشینی هم‌زمان و قابل راستی‌آزمایی پیش بروند؟

دقیقاً چه چیزی توافق شده است؟

متن منتشرشده از یک نقشه راه مرحله‌ای سخن می‌گوید. بر اساس آن، سلاح‌ها و زیرساخت‌های نظامی باید تحت نظارت جمع‌آوری یا از بین برده شوند و رژیم اسرائیل نیز متناسب با پیشرفت مراحل از مناطق تحت کنترل خود عقب‌نشینی کند.

اداره روزمره غزه قرار است به «کمیته ملی اداره غزه» سپرده شود؛ نهادی فلسطینی که مسئول خدمات عمومی، بازسازی و مدیریت مالی خواهد بود.

یک نیروی بین‌المللی نیز برای نظارت، حمایت از امنیت و آموزش پلیس محلی پیش‌بینی شده است. این چارچوب از نظر طراحی مفصل است، اما طراحی دقیق الزاماً به معنای امکان اجرای آسان نیست.

حماس چه شرطی گذاشته است؟

غازی حمد، از مقام‌های حماس، گفته است اجرای توافق وابسته به آن است که رژیم اسرائیل ابتدا حملات را متوقف و تعهدات قبلی خود را اجرا کند. سلاح‌ها نیز قرار نیست به اسرائیل یا نیروی خارجی تحویل داده شوند، بلکه باید در اختیار نهاد فلسطینی قرار گیرند.

حماس همچنین خلع کامل سلاح‌های سنگین را به مسیر تشکیل کشور فلسطینی پیوند زده است؛ شرطی که اسرائیل با آن مخالفت دارد. در نتیجه، موافقت حماس مطلق و بی‌قیدوشرط نیست.

رژیم اسرائیل در مواضع پیشین گفته است عقب‌نشینی کامل بدون خلع سلاح و غیرنظامی‌شدن غزه انجام نخواهد شد.

نگرانی آنها این است که خروج زودهنگام، به حماس فرصت بازسازی تشکیلات نظامی بدهد. حماس در سوی مقابل می‌گوید تحویل سلاح پیش از عقب‌نشینی، تضمین اجرای توافق را از بین می‌برد.

این همان گره‌ای است که چندین دور مذاکره قبلی را متوقف کرده بود: هر طرف اقدام طرف دیگر را پیش‌شرط اقدام خود می‌داند.

کمیته تازه چه مشروعیتی دارد؟

کمیته تکنوکرات می‌تواند خدمات آب، برق، درمان، آموزش و بازسازی را از رقابت مستقیم گروه‌های سیاسی جدا کند. این کمیته باید برای تصمیم‌های امنیتی، بودجه، استخدام پلیس، کنترل مرزها و توزیع کمک‌ها نیز مشروعیت داشته باشد.

هنوز روشن نیست اعضای آن چگونه انتخاب شده‌اند، به چه نهادی پاسخ می‌دهند و رابطه‌شان با تشکیلات خودگردان فلسطین و گروه‌های محلی چیست.

اگر مردم غزه این نهاد را تحمیلی یا فاقد اختیار بدانند، توان اجرایی آن محدود خواهد شد.

طرح، نیروی تثبیت‌کننده بین‌المللی را برای نظارت بر مراحل و حمایت از امنیت پیش‌بینی کرده است. اما پرسش‌های دشواری باقی است: اگر یکی از طرف‌ها توافق را نقض کند، این نیرو چه اختیاری دارد؟ آیا فقط گزارش می‌دهد یا امکان مداخله نیز خواهد داشت؟ نیروها از چه کشورهایی می‌آیند و فرماندهی آن‌ها با کیست؟

برخی ادعا کرده اند طرح تازه از آن جهت مهم است که برای نخستین‌بار مسیر مشخص‌تری برای انتقال سلاح و اداره غیرنظامی غزه ترسیم می‌کند.

اما فاصله میان اعلام آمادگی و اجرای توافق بسیار زیاد است. ترتیب خلع سلاح و عقب‌نشینی، موضع اسرائیل، مشروعیت نهاد جدید و تضمین امنیت و کمک‌رسانی، چهار مانع اصلی پیش روی طرح هستند.

نظرات کاربران

نخستین دیدگاه را درباره این خبر ثبت کنید

0 دیدگاه ثبت دیدگاه

یادآوری: نشانی ایمیل منتشر نمی‌شود و دیدگاه‌های حاوی توهین، تهمت، افترا یا واژگان نامناسب تأیید نخواهند شد.

هنوز دیدگاهی ثبت نشده است

نظر شما می‌تواند شروع یک گفت‌وگوی سازنده باشد.

دیدگاهتان را بنویسید

از درج اطلاعات شخصی، شماره تماس و پیوندهای تبلیغاتی خودداری کنید.