افزایش قیمت داروهای خاص و عام؛ از انسولین تا داروی سرطان
در پی تشدید روند حذف ارز ترجیحی از داروها در ابتدای امسال، سیاستهای ارزی حوزه سلامت بار دیگر به موضوعی بحثبرانگیز تبدیل شده است. این روند که با هدف اصلاح نظام یارانهای آغاز شد، اکنون آثار آن بیش از هر چیز در افزایش قیمتها و فشار بر بیماران دیده میشود.
این سیاست از سالهای گذشته و همزمان با اجرای طرح «دارویار» کلید خورد و قرار بود با انتقال یارانهها به بیمهها، هزینه نهایی برای مصرفکننده را کنترل کند، اما به گفته کارشناسان، در عمل این هدف به طور کامل محقق نشده است.
حذف تدریجی ارز ترجیحی؛ از داروهای بدون نسخه تا وارداتی
دکتر محمد طاهری، داروساز و کارشناس امور دارویی، درباره روند این تغییرات به خبرآنلاین گفت: «در گامهای نخست، داروهای عمومی و بدون نسخه از شمول ارز ترجیحی خارج شدند، اما به تدریج این سیاست به داروهایی که تولید داخلی داشتند نیز رسید؛ یعنی نمونههای خارجی آنها دیگر مشمول حمایت نشدند. این تصمیم با هدف تقویت تولید داخل اتخاذ شد، هرچند در برخی موارد، ظرفیت تولید داخلی پاسخگوی نیاز بازار نبوده است.»
تمرکز حمایت بر بیماران خاص و حذف داروهای عمومی
طاهری افزود: «در ادامه مسیر، تمرکز حمایتها به سمت بیماران خاص تغییر کرد. در مراحل بعد، یارانهها بیشتر به داروهای بیماریهای خاص مثل سرطان اختصاص یافت و داروهای عمومی عملاً از این چرخه کنار رفتند.»
همچنین در طول این تحولات، داروهای بدون نسخه (OTC) نیز عملاً از حمایت ارزی و بیمهای خارج شدهاند؛ موضوعی که به گفته کارشناسان، از ابتدا در سیاستگذاریها پیشبینی شده بود و هدف آن، اصلاح الگوی مصرف در زمینه داروهای بدون نسخه است.
افزایش شدید قیمتها؛ داروی سرطان از ۱۷ به ۴۹ میلیون تومان
گسترش دامنه این سیاست به داروهای وارداتی، حتی در مواردی که جایگزین داخلی مؤثر وجود ندارد، باعث جهش قابل توجه قیمتها شده است.
طاهری در این باره توضیح داد: «در ماههای اخیر حتی برخی داروهای خارجی از شمول حمایت خارج شدهاند و این موضوع افزایش ناگهانی قیمتها را در داروخانهها رقم زده است.»
او به نمونهای مشخص اشاره کرد: «دارویی مانند “اکسجوا” که حدود دو تا سه ماه پیش نزدیک به ۱۷ میلیون تومان قیمت داشت، حالا به حدود ۴۸ تا ۴۹ میلیون تومان رسیده است.»
افزایش چند برابری داروی بیماران پیوند کلیه
طاهری در مورد داروهای بیماران خاص نیز گفت: «در مورد دارویی مثل “مایفورتیک” برای بیماران پیوند کلیه، افزایش قیمت تا چند برابر بوده و در بسیاری از موارد، بیمههای پایه این هزینهها را پوشش نمیدهند.»
بیمهها عقبتر از موج گرانی عمل میکنند
به گفته کارشناسان، یکی از چالشهای اصلی، عملکرد کند بیمهها در مواجهه با این تغییرات است. طاهری تصریح کرد: «اگرچه گفته میشود مابهالتفاوت قیمتها به تعهد بیمهها منتقل میشود، اما در عمل این اتفاق یا کامل نیست یا با تأخیر رخ میدهد. گاهی چند ماه طول میکشد تا بیمهها افزایش قیمت را در سیستم خود اعمال کنند و در این فاصله، بیماران ناچارند هزینهها را شخصاً پرداخت کنند. این مشکل حتی به داروهای پرمصرف مانند انسولین نیز رسیده است؛ در ماههای اخیر شاهد افزایش هزینه برای بیماران بودهایم، در حالی که پوشش بیمهای با تأخیر اعمال شده است.»
