وقتی قانون در خانه پدربزرگ بیمعنا میشود / عشق بیقیدوشرط یا لوس کردن دردسرساز نوهها؟
پگاه دوستی، روانشناس، با بیان اینکه میتوانیم از تضاد تربیتی فرزند و به اصطلاح عامیانه «چندتربیتی شدن» کودکان به دلیل رفتارهای والدین از یک سو و پدربزرگ و مادربزرگها یا خانواده والدین از سوی دیگر جلوگیری کنیم، گفت: نقش پدربزرگ و مادربزرگ در زندگی کودک میتواند بسیار ارزشمند و حمایتکننده باشد، اما برای اینکه این حضور به رشد سالم کودک کمک کند، لازم است مرز نقشها و مسئولیتها بهروشنی مشخص باشد.
اهمیت تفاهم والدین درباره اصول فرزندپروری
به گفته وی، نخستین گام این است که خود والدین درباره اصول و شیوههای فرزندپروری به تفاهم برسند؛ زیرا اگر میان پدر و مادر اختلافنظر وجود داشته باشد، هماهنگی با پدربزرگ و مادربزرگ نیز دشوارتر خواهد شد. پس از آن، بهتر است درباره موضوعات مهمی مانند ساعت خواب، تغذیه، استفاده از تلفن همراه، قوانین خانه و شیوههای تشویق و تنبیه با اعضای خانواده گفتوگو شود.
وابستگی بیش از حد به پدربزرگ و مادربزرگ؛ خوب است یا بد؟
این روانشناس درباره وابستگی بیش از حد کودک به پدربزرگ و مادربزرگ و تأثیر آن بر رابطه عاطفی فرزند با والدین در آینده، توضیح داد: رابطه صمیمی کودک با پدربزرگ و مادربزرگ نهتنها مضر نیست، بلکه میتواند به رشد هیجانی، احساس تعلق و دریافت حمایت عاطفی بیشتر کمک کند. با این حال، بر اساس نظریه دلبستگی، والدین باید همچنان پایگاه امن و مرجع اصلی کودک باقی بمانند و پدربزرگ و مادربزرگ نقش مکمل و حمایتگر داشته باشند.
چه واکنشی به لوس کردن کودکان توسط پدربزرگ و مادربزرگ داشته باشیم؟
دوستی در خصوص اینکه اگر پدربزرگ و مادربزرگ کودک را لوس کنند، واکنش والدین باید چه باشد، گفت: اگر پدربزرگ و مادربزرگ گاهی کودک را بیش از حد نازپرورده کنند، واکنش مناسب والدین، سرزنش یا برخورد هیجانی نیست، بلکه گفتوگویی محترمانه، شفاف و همراه با تعیین مرزهای روشن است.
تأثیر تعارض تربیتی بر کودک
وی اظهار کرد: زمانی که میان والدین با پدربزرگ و مادربزرگ تعارض یا پیامهای متناقض وجود داشته باشد، نخستین فردی که آسیب میبیند کودک است. پژوهشها نشان میدهد دریافت پیامهای متناقض میتواند موجب سردرگمی، کاهش احساس امنیت، دشواری در پذیرش قوانین و حتی افزایش رفتارهای مقابلهای یا لجبازانه شود.
تفاوت کودکانی که با پدربزرگ و مادربزرگ زندگی میکنند و مهدکودک
دوستی در خصوص تفاوت کودکانی که کنار پدربزرگ و مادربزرگ زندگی میکنند با کودکانی که در مهدکودک هستند، گفت: نمیتوان گفت کودکانی که بیشتر کنار پدربزرگ و مادربزرگ بزرگ میشوند یا کودکانی که به مهدکودک میروند، ذاتاً وضعیت بهتری یا بدتری دارند. آنچه بیش از محل نگهداری اهمیت دارد، کیفیت روابط، ثبات قوانین و پاسخگویی مناسب به نیازهای عاطفی کودک است.
توصیه به والدین کودکان با توانایی شناختی بالا
به گزارش روزیاتو، این روانشناس تأکید کرد: در برخورد با کودکانی که توانایی شناختی بالاتری دارند، باید توجه داشت که آنها معمولاً زودتر متوجه تفاوت رفتار بزرگترها و تناقضهای موجود میشوند. بهترین شیوه برخورد، گفتوگوی صادقانه، متناسب با سن کودک و پرهیز از فریب یا پنهانکاری است.
با رعایت این اصول، میتوان از حضور ارزشمند پدربزرگ و مادربزرگ در زندگی کودک به بهترین شکل بهره برد و از بروز تعارضات تربیتی جلوگیری کرد.
