هشدار جدی پلیس فتا به بانک‌ها / خلأ احراز هویت در تراکنش‌های مالی

رئیس پلیس فتا از افشای خلأهای امنیتی در احراز هویت غیرحضوری برخی بانک‌ها خبر داد و گفت: پیشنهادهای جدیدی برای تأیید برخط تراکنش‌های مالی به بانک مرکزی ارائه شده است.

سردار وحید مجید، رئیس پلیس فتا، در یک برنامه تلویزیونی با تشریح مأموریت‌ها و اقدامات این پلیس تخصصی گفت: پلیس فتا وظیفه تأمین امنیت فضای سایبر در وجوه مختلف را بر عهده دارد و مهم‌ترین وجه فعالیت آن، مبارزه با جرایم سایبری است.

وی با اشاره به اینکه در دنیا بالغ بر ۷۲ جرم سایبری ثبت شده که در پلیس‌های سایبری مورد رسیدگی قرار می‌گیرد، افزود: در کشور ما نیز حدود ۲۷ مورد از این جرایم کدینگ دارند و در پلیس فتا استان‌ها پیگیری می‌شوند.

آمار جرایم سایبری در نیمه نخست امسال

رئیس پلیس فتا اعلام کرد: در نیمه نخست امسال حدود ۷۵ هزار جرم سایبری مورد رسیدگی قرار گرفت که قدرت کشف وقوع حدود ۹۶ درصد بود و در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، ۱۳ درصد کاهش وقوع جرایم سایبری داشتیم.

وی یکی از دلایل این کاهش را اقدامات پیشگیرانه دانست و گفت: بر اساس تجربیات عملیاتی پلیس، حدود ۷۰ درصد دلایلی که باعث می‌شود بزهکاران به اهداف خود برسند، ناآگاهی کاربران است.

هشدار درباره خلأ احراز هویت در بانک‌ها

سردار مجید با اشاره به فرایند احراز هویت مشتریان بانکی گفت: یکی از موضوعات مهم، بحث KYC یا احراز هویت مشتریان است. بسیاری از بانک‌ها برای تسهیل ارائه خدمات و حذف مراجعه حضوری، فرایندهای غیرحضوری را اجرا می‌کنند، اما مهم‌ترین حلقه این فرایند، احراز هویت است.

وی افزود: در بررسی بسیاری از پرونده‌های مجرمانه، به حلقه‌هایی از فرایندهای بانکی می‌رسیم که در آن احراز هویت دچار خدشه شده است. این خلأها را به حوزه بانکی اعلام می‌کنیم و بانک نیز نسبت به رفع آنها اقدام می‌کند.

پیشنهاد پلیس فتا برای تأیید برخط تراکنش‌ها

رئیس پلیس فتا از ارائه پیشنهادهایی به بانک مرکزی خبر داد و گفت: در حوزه تراکنش‌های مالی نیز پیشنهادهایی به بانک مرکزی ارائه شده است. برای مثال، در انتقال وجه از سپرده‌ای به سپرده دیگر، پیامکی به تلفن همراه فرد درخواست‌کننده ارسال می‌شود تا احراز هویت برخط انجام شود و پس از اطمینان از هویت فرد، تراکنش مالی انجام گیرد.

کاهش برداشت اینترنتی غیرمجاز با رمز پویا

مجید با اشاره به اولویت‌های پلیس فتا گفت: جرم برداشت اینترنتی غیرمجاز در حال حاضر در رتبه دوم جرایم سایبری قرار دارد؛ کلاهبرداری اینترنتی با حدود ۳۹ درصد در رتبه نخست، برداشت اینترنتی غیرمجاز حدود ۳۲ درصد، دسترسی غیرمجاز به داده‌ها در رتبه بعدی و پس از آن نیز هتک حیثیت، انتشار تصاویر و مزاحمت‌های اینترنتی از جمله جرایم مهم فضای سایبر هستند.

وی ادامه داد: با اجرای طرح رمز پویا، برداشت‌های اینترنتی غیرمجاز از اولویت نخست به اولویت دوم جرایم سایبری کاهش پیدا کرد و این اقدام نقش مؤثری در کاهش این نوع جرایم داشت.

مسدودسازی ۷۲۷ میلیارد تومان از وجوه کلاهبرداری

رئیس پلیس فتا تصریح کرد: در کنار اقدامات آموزشی، در مرکز فوریت‌های سایبری نیز سازوکار تخصصی برای واکنش سریع به برداشت‌های غیرمجاز ایجاد شده است و اگر افراد در فاصله کوتاهی پس از وقوع برداشت، موضوع را به پلیس اطلاع دهند، امکان مسدودسازی وجوه وجود دارد.

وی گفت: در ۶ ماهه امسال بالغ بر ۷۲۷ میلیارد تومان از وجوه حاصل از کلاهبرداری‌ها در همان مرحله اولیه مسدود شده و اقدامات پلیس برای شناسایی متهمان و سایر مراحل پرونده نیز ادامه دارد.

توصیه‌های پلیس فتا به کاربران

سردار مجید با ارائه توصیه‌هایی به کاربران برای جلوگیری از خسارت بیشتر پس از کلیک روی لینک‌های آلوده گفت: اگر فردی روی یک لینک آلوده کلیک کرد، باید بلافاصله با پلیس فتا تماس بگیرد یا به تنظیمات گوشی مراجعه کرده و در بخش برنامه‌ها، برنامه ناشناسی را که احتمالاً دانلود شده حذف کند.

وی افزود: کاربران باید مجوزهای دسترسی برنامه‌ها به پیامک‌ها را نیز بررسی کنند و اگر امکان انجام این اقدامات را ندارند، بلافاصله به پلیس فتا مراجعه کنند تا اقدامات لازم برای پاکسازی گوشی و همچنین دریافت مستندات انجام شود.

رئیس پلیس فتا تأکید کرد: پس از آلوده شدن گوشی، کاربران نباید بدون هماهنگی با افسر پلیس اقدام به بازگرداندن گوشی به تنظیمات کارخانه کنند؛ چراکه ممکن است مستندات مورد نیاز برای بررسی پرونده از بین برود. توصیه ما این است که گوشی در حالت پرواز قرار گیرد و برای اقدامات بعدی با پلیس فتا هماهنگ شود.

امنیت خریدهای اینترنتی

مجید درباره امنیت خریدهای اینترنتی گفت: نخستین موضوعی که مردم باید به آن توجه کنند، داشتن «نماد اعتماد» برای فروشگاه است. مردم پیش از خرید باید نظرات سایر کاربران درباره فروشگاهی را که قصد خرید از آن دارند، مطالعه کنند و به هیچ عنوان برای خرید اینترنتی بیعانه پرداخت نکنند.

وی تصریح کرد: مجرمان در حوزه مهندسی اجتماعی بسیار قوی عمل می‌کنند و ممکن است با ارائه قیمت‌های پایین، افراد را برای پرداخت بیعانه ترغیب کنند. کاربران باید در خریدهای اینترنتی همان دقتی را داشته باشند که در خریدهای مهم و گران‌قیمت حضوری دارند.

راه‌اندازی سامانه هوش مصنوعی در مرکز فوریت‌های سایبری

رئیس پلیس فتا درباره تسهیل روند مراجعه مردم گفت: شماره ۰۹۶۳۸۰ برای دریافت گزارش‌ها و تماس‌های مردم در حوزه جرایم سایبری فعال است و در ۶ ماهه امسال بالغ بر یک میلیون تماس با این مرکز داشته‌ایم.

وی افزود: برای حل این مسئله، طی حدود دو سال کار فنی و تخصصی روی سامانه‌ای مبتنی بر هوش مصنوعی انجام شده است تا تماس‌های فوری از تماس‌های غیر فوری تفکیک و پالایش شوند. این سامانه در هفته انتظامی و در روز چهارشنبه راه‌اندازی خواهد شد.

هوش مصنوعی؛ دو وجه متفاوت

مجید با اشاره به گسترش استفاده از هوش مصنوعی در فضای سایبر اظهار کرد: هوش مصنوعی دو وجه دارد؛ یک وجه آن به‌عنوان یک فناوری نوظهور و وجه دیگر، استفاده از این فناوری در سایر فرایندهای فناوری است که در حال حاضر نقش دوم پررنگ‌تر است.

وی گفت: در پرونده‌هایی که تاکنون در حوزه کاربران ثبت شده، استفاده از هوش مصنوعی بیشتر در پیام‌های صوتی و تصویری مشاهده شده است. در برخی جرایم مرتبط با رمزارزها نیز از ظرفیت‌های هوش مصنوعی استفاده شده و پلیس فتا در حال پیگیری این موضوعات است.

توصیه به خانواده‌ها درباره کودکان و فضای مجازی

سردار مجید با اشاره به دغدغه خانواده‌ها درباره حضور کودکان و نوجوانان در فضای مجازی گفت: یکی از توصیه‌های ما این است که خانواده‌ها متناسب با نیاز فرزند خود برای او گوشی تهیه کنند و در کنار آن، نحوه استفاده صحیح از گوشی و اینترنت را نیز به فرزندان خود آموزش دهند.

به گزارش ایسنا، وی افزود: نخستین موضوعی که باید به کودکان آموزش داده شود، این است که نسبت به هویتی که در فضای مجازی مقابل آنها قرار می‌گیرد، همواره با تردید و احتیاط برخورد کنند و آموزش‌های مربوط به آسیب‌ها و تهدیدات فضای سایبر را فرا بگیرند.

پویش «کودکان سایبری»

رئیس پلیس فتا خاطرنشان کرد: پلیس فتا هر سال در هفته پایانی آذرماه، پویش «کودکان سایبری» را برگزار می‌کند و اگر شرایط اجازه دهد، این برنامه در هفته نخست دی‌ماه اجرا خواهد شد.

وی درباره همکاری با مدارس گفت: با همکاری وزارت آموزش و پرورش و سازمان امور اجتماعی وزارت کشور، پیش از جنگ چند دوره کارگاه آموزشی با عنوان «فانوس دیجیتال» برای دانش‌آموزان مقاطع مختلف برگزار کردیم.