آمریکا می‌تواند تمام مسیرهای تجاری ایران را مسدود کند؟

آمریکا در تلاش است با اعمال محاصره دریایی و محدود کردن مسیرهای زمینی، فشار اقتصادی بر ایران را افزایش دهد؛ اما تعدد مرزهای مشترک، روابط تجاری با کشورهای همسایه و مسیرهای ارتباطی دریای خزر، اجرای محاصره کامل ایران را با موانع جدی مواجه کرده است.

به گزارش همشهری آنلاین، واشنگتن برای مسدود کردن تمام مسیرهای تجاری ایران باید علاوه بر محاصره دریایی، با هفت کشور همسایه و پنج کشور ساحلی دریای خزر نیز تعیین تکلیف کند؛ موضوعی که اجرای آن را دشوار می‌کند.

بر اساس این گزارش، از زمان آغاز محاصره دریایی ایران در ۲۳ تیرماه، سنتکام مدعی شده است که نزدیک به ۱۵۰ کشتی را مجبور به تغییر مسیر کرده، پنج کشتی را از کار انداخته و مانع صادرات ۲۵ میلیارد دلار نفت ایران شده است.

با این حال، آمار تجارت خارجی نشان می‌دهد که اگرچه فشارهای آمریکا به تجارت ایران آسیب زده، اما آن را متوقف نکرده است. در شش‌ماهه نخست امسال، وزن تجارت خارجی ایران ۳۴ درصد و ارزش صادرات حدود ۲۰ درصد کاهش داشته است؛ این در حالی است که حدود ۷۵ درصد وزن تجارت خارجی کشور از مسیر دریا انجام می‌شود.

طرح دروازه آهنین برای محدود کردن مسیرهای زمینی

آمریکا در ادامه سیاست فشار اقتصادی، طرحی با عنوان «دروازه آهنین» را برای محدود کردن مسیرهای زمینی ایران دنبال می‌کند. با این حال، این طرح در شرایط فعلی تنها در قالب یک کارگروه ۲۰ نفره در فلوریدا مطرح شده و به معنای استقرار نیروهای آمریکایی در مرزهای ایران نیست.

در مقابل، پاکستان شش مسیر زمینی برای انتقال کالا به ایران تعیین کرده است. همچنین عراق و ترکیه به‌ترتیب حدود ۱۲ و ۷ میلیارد دلار از صادرات ایران را خریداری می‌کنند؛ روابط تجاری گسترده‌ای که محدود کردن آنها صرفاً با فشار آمریکا آسان نخواهد بود.

دریای خزر؛ مسیر دیگری برای دور زدن محاصره

مسیر دریای خزر نیز یکی دیگر از راه‌های ارتباطی ایران محسوب می‌شود. بر اساس توافق کشورهای ساحلی، حضور نیروهای نظامی کشورهای غیرساحلی در این پهنه آبی با محدودیت مواجه است و همین مسئله مانعی در برابر گسترش حضور نظامی آمریکا در این منطقه به شمار می‌رود.

حتی دنی سیتری‌نوویچ، کارشناس امنیتی اسرائیلی، نیز معتقد است آمریکا توانایی جدا کردن کامل ایران از جهان را ندارد.

در مجموع، واشنگتن می‌تواند با محاصره دریایی و محدودیت‌های تجاری، هزینه مبادلات اقتصادی ایران را افزایش دهد؛ اما مسدود کردن تمام مسیرهای ارتباطی کشور، بدون همراهی کشورهای همسایه و منطقه، با موانع جدی روبه‌رو خواهد بود.