جدیدترین اخبار
3 مرداد 1400 ساعت 18:53 برگزیده کد خبر :829663
برای چاپ کلیک کنید

پشت پرده خاموشی‌های مکرر از زبان بازنشسته صنعت برق/ چگونه «مپنا» صنعت برق ایران را ضربه فنی کرده است؟

صنعت برق

دو ماه از آغاز خاموشی‌‌‌های مکرر و نامنظم در کشور می‌گذرد و تاکنون مسوولان پاسخی قانع کننده درباره علت اصلی این قطعی‌ها ارائه نکرده اند، اگرچه از استخراج غیر مجاز رمز ارزها، به‌هم‌خوردن تراز تولید و مصرف برق، افزایش دمای هوا و … به عنوان عوامل موثر نام برده می‌شود.

«بازتاب»؛ زهره علامی- از خرداد ماه سالجاری، سایت برق من اقدام به انتشار لیست خاموشی‌ها کرد و از همان زمان قطعی‌‌‌های بی برنامه و گسترده شروع شد، البته با افزایش نارضایتی‌ها وزیر نیرو مجبور به عذرخواهی از مردم شد و وعده داد که این شرایط را مدیریت می‌کند اما همچنان جداول مربوط به خاموشی مناطق مختلف کلانشهرها و شهرهای بزرگ منتشر می‌شود و خبری از کنترل اوضاع نیست. 

در این میان برخی کارشناسان معتقدند که علت اصلی خاموشی‌ها این است که صنعت برق نتوانسته براساس برنامه‌‌‌های بالادستی مثل برنامه ششم توسعه در تولید برق حرکت کند و حالا نتیجه این کم کاری را باید صنایع و شهروندان بدهند، مثلا اگر نگاهی به بند”ت” ماده 48 قانون برنامه ششم توسعه داشته باشیم، سهم نیروگاه‌های حرارتی در تولید برق سه هزار و 700 تا چهار هزار مگاوات در هر سال است اما میانگین ظرفیت جدید ایجاد شده در طول برنامه ششم توسعه، 1700 مگاوات نیروگاه حرارتی جدید است.

یکی از بازنشستگان صنعت برق که سال‌‌‌های سال در این حوزه فعالیت کرده با انتقاد از عدم اجرای برنامه ششم توسعه در بخش تولید برق به بازتاب می‌گوید: دلیل عدم افزایش ظرفیت جدید متناسب با رشد تقاضا؛ ریسک بالای سرمایه‌گذاری در صنعت برق (درآمد ریالی اما سرمایه‌گذاری ارزی و عدم پرداخت به موقع مطالبات تولیدکنندگان برق) و عدم جذابیت سرمایه‌گذاری به دلیل نرخ‌های پایین خرید انرژی است.

او ادامه می‌دهد: عدم شفافیت مقررات بلند مدت نحوه خرید انرژی، تحریم‌های بین المللی (عدم امکان استفاده از فاینانس خارجی) و عدم پذیرش پروژه‌‌‌های نیروگاهی توسط بانک‌های عامل صندوق توسعه ملی هم از دیگر عوامل است.

آِیا افزایش تعرفه برق، راهکار مناسبی است؟

با توجه به اینکه به‌هم‌خوردن تراز تولید و مصرف برق یکی از عوامل اصلی خاموشی‌ها در کشور است، درهمین راستا راهکارهای متعددی برای افزایش تولید برق پیشنهاد شود، یکی از آنها این است که دولت تعرفه برق را از 80 تومان( تعرفه امسال) را به 800 تومان افزایش دهد و با سرمایه به دست آمده، نیروگاه‌‌‌های جدیدی را تولید و راه اندازی کند.

این راهکار چندان باب میل این بازنشسته صنعت برق نیست، به گفته او اگر تعرفه برق به عنوان مثال به 800 تومان افزایش یابد در کوتاه مدت به ظاهر سرمایه‌گذاری در این زمینه توجیه پذیر می‌شود اما آن چیزی که در بلند مدت مهم‌تر است تصویب مدل بلند مدت و شفاف برای نرخ‌گذاری خرید برق براساس اصول اقتصادی و پایبندی به آن است(البته تعیین نرخ ۸۰۰ تومان قابلیت اجرا در کوتاه مدت نخواهد داشت.)

2 دلیل برای بهره گیری از نیروگاه‌‌‌های گازی

خاموشی‌‌‌های مکرر برق در دوسه ماه اخیر موجب شده که انتقادهای فراوانی روانه مسوولان صنعت برق شود که چرا نیروگاه‌‌‌های مربوط به انرژی تجدیدپذیر نقشی در تولید برق در کشور ندارند و اغلب برق تولیدی مربوط به نیروگاه‌‌‌های حرارتی می‌شود.

برخی از کارشناسان معتقدند که دلیل بهره گیری از نیروگاه‌‌‌های گازی به جای نیروگاه‌‌‌های مربوط به انرژی‌‌‌های تجدیدپذیر، ارزان بودن گاز در کشور است، اما منبع آگاه سایت بازتاب دلیل بهره ‌گیری از نیروگاه‌های گازی به جای تجدیدپذیر را در دو عامل خلاصه می‌کند؛ به گفته او، نخستین دلیل مربوط به بحث فنی است، چون در این نیروگاه‌ها شاهد پایداری و قطعی بودن تولید نسبت به نیروگاه‌های تجدیدپذیر هستیم.

او ادامه می‌دهد: ایران پتانسیل خوبی در زمینه توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر، دارد اما عدم جذابیت نرخ‌های خرید و توجیه‌پذیری آن یکی از عوامل عدم گسترش این نوع از نیروگاه‌ها شده است.

به گفته این بازنشسته صنعت برق، در حال حاضر متولی توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر وزارت نیرو است درصورتی‌که کارکرد اصلی این نیروگاه‌ها در درجه اول کاهش آلودگی و دوم کاهش مصرف سوخت فسیلی است و در درجه سوم تولید برق آن اولویت خواهد داشت.

او اضافه می‌کند:در شرایطی که دو مورد اول مهم نباشد، تولید برق از نیروگاه تجدید پذیر در مقایسه با نیروگاه حرارتی اصلا منطقی نیست چون هزینه سرمایه‌گذاری در نیروگاه‌‌‌های تجدید پذیر گرانتر از نیروگاه‌‌‌های حرارتی است، بنابراین باید متولی توسعه این بخش از وزارت نیرو به وزارت نفت تغییر یابد.

این بازنشسته صنعت برق معتقد است: باید از ظرفیت ماده 12 قانون رفع موانع تولید (تخصیص سوخت صرفه‌جویی شده به سرمایه‌گذار تجدیدپذیر) برای توسعه این بخش استفاده کرد و اتکا به منابع وزارت نیرو (عوارض برق) برای توسعه این نیروگاه‌ها پایدار نبوده، نیست و نخواهد بود.

کاهش ظرفیت تولید صنایع 

آمارهای غیررسمی‌حکایت از آن دارد که کمبود برق در کشور موجب شده برخی صنایع در مناطق گرمسیر با 30 درصد ظرفیت کار  کنند و حالا این نگرانی وجود دارد که اگر ظرفیت تولید صنایع افزایش پیدا کند آیا با کمبود برق بیشتری مواجه می‌شویم؟

این بازنشسته صنعت برق در این باره می‌گوید: صنایع بزرگ در حال حاضر با ظرفیت بالایی در حال کار هستند و شاید این صنایع کوچک باشند که در حداقل ظرفیت خود در حال کار هستند.

او عنوان می‌کند: قطعا اگر شرایط اقتصادی و بین‌المللی بهتر شود با توسعه صنایع مواجه خواهیم شد و کمبود برق در کوتاه مدت بسیار بیشتر می‌شود، البته مقررات فعلی کشور صنایع جدید را ملزم به ایجاد ظرفیت نیروگاهی کرده‌اند.

انحصار مپنا در صنعت برق 

از تمامی‌مشکلات صنعت برق در کشور که بگذریم یکی از مهمترین انتقادات وارده به مسوولان صنعت برق در سال‌‌‌های گذشته، بالابودن هزینه تعمیرات نیروگاه‌ها و انحصار این تعمیرات توسط شرکت مپناست، گفته می‌شود که هزینه برخی تعمیرات نیروگاهی که توسط این شرکت انجام می‌شود 40 درصد بالاتر از قیمت جهانی است و اگر نگاهی به قرارداد‌های شرکت مپنا در زمینه ساخت نیروگاه داشته باشیم با قرارداد‌های نجومی‌(آن هم به صورت کاملا ارزی) مواجه می‌شویم.

گران بودن همکاری با مپنا را این بازنشسته صنعت برق هم تایید می‌کند و انحصار در این صنعت را به سه بخش هزینه EPC (طراحی، تهیه تجهیزات و احداث نیروگاه)، هزینه بهره ‌برداری از نیروگاه‌ها و خدمات تعمیرات نیروگاه‌ها تقسیم می‌کند.

او ادامه می‌دهد: در بخش اول با توجه به اینکه انحصار در حوزه فروش توربین‌های گازی و بادی وجود دارد، انتظار می‌رود که با از بین رفتن انحصار، بین 20 تا 30 درصد هزینه EPC احداث نیروگاه‌های بزرگ با آزاد سازی و ورود سازندگان بین المللی کاهش یابد.

این فعال صنعت برق اظهار می‌کند: در بخش دوم یعنی بهره ‌برداری از نیروگاه‌ها، خوشبختانه انحصار قابل توجهی وجود ندارد.

به گفته او، در بخش سوم یعنی تعمیرات که شامل دو بخش تامین قطعات استراتژیک و خدمات تعمیرات اساسی می‌شود، در بخش تامین قطعات استراتژیک نیروگاه انحصار بالایی وجود دارد و بعضی از قطعات 30 تا 50 درصد و گاه تا چندین برابر قیمت شرکت‌های معتبر جهانی عرضه می‌شود، ضمن اینکه مانع واردات این قطعات به بهانه حمایت ساخت داخل با قیمت کمتر می‌شوند.

این فعال صنعت برق می‌گوید: در بخش خدمات تعمیرات اساسی به دلیل انحصار، شرکت‌های بزرگی در این حوزه رشد پیدا نکردند و امکان ایجاد رقابت هم وجود ندارد.

علی

کجای کارین که مدیر عامل مپنا جناب علی آبادی قراره وزیر نیرو بشن

روی خط خبر

  • تسلیت رئیس مجلس برای درگذشت نوجوان ایذه ای
  • اعضای جدید هیات‌مدیره استقلال معرفی شدند
  • صعود تیم ملی فوتسال ایران به جمع ۸تیم برتر جام‌جهانی
  • دیدار وزیر امور خارجه ایران با همتای سنگاپوری در نیویورک
  • هشدار وزیر اطلاعات به عناصر ضد انقلاب
  • قیمت رمزارزهای جهان سقوط کرد
  • انتقال هوایی زائرین به عراق از طریق۱۴فرودگاه کشور
  • طالبان: با ایران مشکلی نداریم، خواستار توسعه روابط هستیم
  • «شاد» در کدام اپراتورها رایگان است؟
  • برای خرید آیفون ۱۳ در کشورهای مختلف چند ساعت باید کار کرد؟
  • خرید و فروش ارز‌های دیجیتالی در دوبی مجاز شد
  • امیرعبداللیهان: به‌زودی به مذاکرات هسته‌ای بازمی‌گردیم
  • اهدای ۹ اثر پابلو پیکاسو به دولت فرانسه برای تسویه بدهی مالیاتی
  • نمایش اثر سه میلیون دلاری منیر فرمانفرماییان در آرت بازل ۲۰۲۱
  • سکه ۱۱ میلیون و ۷۴۰ هزار تومان شد
  • زیان‌ده‌ترین بانک دولتی در سال ۹۹ کدام است؟ /جدول
  • تلاش جمهوری‌خواهان برای ممانعت از امتیاز دهی بایدن به ایران
  • واکسینه شدن کامل یک سوم مردم دنیا علیه ویروس کرونا
  • کرایه سواری‌های اربعین ۱۴۰۰ اعلام شد / جدول
  • اشتباهی که ویتامین D را بی فایده می‌کند
  • حضور اصغر فرهادی و جین کمپیون در برنامه گفت‌وگوی جشنواره لندن
  • عادل فردوسی پور یاد صدر را در تلویزیون زنده کرد
  • بیتکوین صعودی ماند
  • قیمت نفت رکورد جدیدی زد
  • خط و نشان وزیر بازرگانی آمریکا برای هواوی
  • روند افزایشی طلا ازسرگرفته شد
  • جمعه‌ها هم مرغ به میادین میوه و تره بار می‌آید
  • تحقق اخراج آمریکا از منطقه حتمی‌است
  • وجود ۵۶ بیمار قارچ سیاه در بیمارستان‌‌‌های تهران
  • خرس به مرد بروجنی حمله کرد
  • 16 شهریور- حامد