هدیه غیرمنتظره ترامپ به پوتین / مسکو از شکاف تازه در ناتو خوشحال است
در حالی که ناتو پس از جنگ اوکراین بیش از هر زمان دیگری به نماد وحدت غرب تبدیل شده بود، تنشهای اخیر میان آمریکا و اروپا بر سر گرینلند، بار دیگر رویای قدیمی کرملین را زنده کرده است؛ رویای تضعیف یا حتی فروپاشی اتحاد فراآتلانتیک.
مواضع و پیشنهادهای بحثبرانگیز دونالد ترامپ درباره تصاحب گرینلند، شکافهای عمیقتری میان واشنگتن و متحدان اروپاییاش ایجاد کرده؛ شکافهایی که در مسکو نه با نگرانی، بلکه با رضایت دنبال میشود. روسیه سالهاست تلاش میکند میان آمریکا و اروپا فاصله بیندازد و ناتو را از درون تضعیف کند؛ هدفی که اکنون، بدون هزینه مستقیم، به آن نزدیکتر شده است.
به نوشته سیانان، فروپاشی ناتو همواره یک خیالپردازی جذاب برای کرملین بوده؛ اتحادی که روسیه بارها گسترش آن را بهانهای برای توجیه تهاجم نظامی خود به اوکراین قرار داده است. حالا اختلافات بر سر گرینلند میتواند همان ضربهای باشد که انسجام ۸۰ ساله این اتحاد را تهدید میکند.
در همین فضا، روسیه نظارهگر نزاع درونی غرب است. کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، صراحتاً هشدار داده که چین و روسیه از این وضعیت «روزهای خوبی» را سپری میکنند. این ارزیابی در رسانههای روسی نیز بازتاب پررنگی داشته و تحلیلگران نزدیک به کرملین، اقدامات ترامپ را «ضربهای سنگین به ناتو» و «فرصتی تاریخی برای روسیه» توصیف کردهاند.
از نگاه مسکو، تضعیف وحدت غرب میتواند به کاهش حمایت نظامی و سیاسی از اوکراین منجر شود؛ اتفاقی که دست روسیه را در میدان نبرد بازتر میکند. هرچند واکنش رسمی کرملین در ابتدا محتاطانه و حتی منتقدانه بود، اما شادی پنهان از آشفتگی در اردوگاه غرب را نمیتوان نادیده گرفت.
در نهایت، اگرچه رفتارهای غیرقابل پیشبینی ترامپ نگرانیهایی را در مسکو نیز ایجاد کرده، اما همسویی تدریجی واشنگتن با منطق «قدرت، حق میآورد» – همان دیدگاهی که روسیه سالها تبلیغ کرده – برای کرملین یک پیروزی سیاسی مهم محسوب میشود؛ پیروزیای که فعلاً مسکو ترجیح میدهد آن را با لبخندی محتاطانه تماشا کند.
