جدیدترین اخبار
۱۵ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۷:۱۸ فرهنگی و هنری کد خبر :72228

چرا «طاقچه بالا» می‌گذارند؟

حتما اصطلاح «فلانی طاقچه بالا می‌گذارد» را شنیده‌اید؛ شاید جالب باشد که بدانید این اصطلاح عامیانه از معماری ایرانی گرفته شده است.

به گزارش ایسنا، دورتا دور برخی از اتاق‌ها در عمارت‌ها و بناهای قدیمی طاقچه‌هایی وجود دارد که برخی از آنها پایین و دم دست و برخی روی طاقچه پایینی ساخته شده‌اند که دسترسی به آن قسمت برای کودکان و هر فردی آسان نباشد.

آجر مهمترین مصالح ساختمانی در معماری قبل و بعد از اسلام در ایران بوده است و آجرهای به کار رفته در معماری عموما مربع شکل هستند که در کارگاه‌های آجرپزی ساخته می‌شدند.

آجر علاوه بر استفاده در ساختمان بدنه‌ی بنا برای تزیین آن هم نقش مهمی داشته است. از اوایل اسلام تا دوره تیموری برای تزیین بیشتر ساختمان‌ها از آجرهای تراش دار و قالبی استفاده می‌شده است. همچنین آجر تراشی یکی از حرفه‌های سخت بوده که آجر تراش با استفاده از ابزار لازم مثل تیشه، نقش و نگارهایی را روی آجر به وجود می‌آورده است.

در حال حاضر این حرفه که به نوعی صنایع دستی محسوب می‌شده منسوخ شده است.

در معماری عمارت‌های قدیمی، قسمتی از بنا که دیواره ضخیم داشته علاوه بر اینکه از آن بخش برای سازه استفاده می‌شده برای آنکه فضا سبک‌تر شود اما در عین حال عملکرد داشته باشد از طاقچه استفاده می‌کرده‌اند.

با ایجاد طاقچه‌ها هم از مصالح کمتری در ساخت و ساز استفاده می‌شد و هم با خالی کردن فضایی در بالای طاقچه، وزن سنگینی رو طاقچه پایین وارد نمی شده است. بنابراین  در بالای ‌سرطاقچه‌ها، فضای  دیگری شکل می‌گرفته که به آن طاقچه بالا می‌گفتند.

بر عکس طاقچه‌ها که اشیا روزانه و مورد استفاده را روی آن قرار می‌دادند معمولا در طاقچه‌ بالا، کالاها و اشیایی را می‌گذاشتند که نباید در دسترس قرار می‌گرفته است و زمانی که می‌گفتند طرف طاقچه بالا می‌گذارد به معنای این است که نمی‌توان به آن کالا یا شی نزدیک شد.

تناسب و توازن در ساختار معماری ایرانیان اهمیت بسیاری داشته است که حتی معمار در نظام مهندسی آن زمان، این قانونمندی را  در فضای زیرزمین نیز رها نکرده است، به همین دلیل از حجم دیواره‌ها کاسته و تبدیل به طاقچه می‌شده است.

نمونه‌های از طاقچه‌های بالا در زیرزمین قاجاری مجموعه بیگلر بیگی کرمانشاه  و عمارت حبیبی کردستان اسنادی از معماری قدیم است که اصطلاح عامیانه«طاقچه بالا گذاشتن» از آنجا شکل گرفته است.

عمارت بیگلربیگی کرمانشاه
خانه حبیبی کردستان
کارگاه خراطی سنتی در خانه حبیبی کردستان

مطالب مرتبط

روی خط خبر

  • گام بعدی برای مرکل و آلمان چیست؟
  • پایان داعش به چه معنا است؟
  • وزیر اطلاعات: اختلاف بین مردم و مسئولان موجب از بین رفتن ابهت و صلابت کشور می‌شود
  • استیضاح«موگابه» با نشست پارلمان زیمبابوه کلید خورد
  • ظریف: رییس‌جمهور لبنان به دور از تحمیل دیدگاه‌های خارجی اقدام مناسب را انجام دهد
  • برخی باری به هر جهت بودن را عقل و تدبیر می‌دانند؛ اینها نفاق است
  • آمریکایی‌ها گفته بودند پایان داعش ۳۰ سال طول می‌کشد!
  • “چک‌ها” الکترونیکی می‌شوند
  • بهترین زمان برای خرید مسکن
  • ۱۷ برند خارجی پوشاک در ایران مجوز فعالیت گرفتند
  • جایگاه واقعی پزشکی قانونی در بحران تعریف نشده است
  • حکم اعدام پستچی قلابی، قطعی شد
  • لندن: احتمال عدم توافق در مذاکرات «برگزیت» وجود دارد
  • افزایش موارد خودکشی در بین نیروهای پلیس فرانسه
  • موتورسیکلت‌های کاربراتوری منبع ۱۹ درصد آلودگی شهر تهران هستند
  • «آذری جهرمی» با رئیس جمهوری تاتارستان دیدار کرد
  • سفارت ایران در سئول: یانگوم ۵۰ هزار دلار به زلزله‌زدگان کرمانشاه کمک کرده است
  • استاندارد اند پورز:ریاض به هزینه ۲۴۵ میلیارد دلار از ذخایر مالی مجبور شده/تنش های داخلی،عربستان را تهدید می کند
  • اخطاریه سازمان هواشناسی نسبت به آبگرفتگی معابر عمومی
  • ربیعی: اخلاق ناسالم اختلاس های چهار هزار میلیارد تومانی رقم می زند
  • تقویت انگیزه جنگل‌بانان و محیط‌بانان با تصویب لایحه حمایتی
  • وقتی زلزله را با بمباران اشتباه گرفتم
  • افزایش هزار درصدی مبادلات ارزهای مجازی
  • گزارش وزیر نفت از اجرای قرارداد فاز ۱۱ پارس جنوبی با توتال
  • ویژه‌برنامه «۹۰» برای قرعه‌کشی جام‌جهانی
  • آخرین نتایج پرداخت سود سهام عدالت
  • شکافی به‌نام بی‌اعتمادی
  • لندن دو نهاد مهم اتحادیه اروپا را واگذار کرد
  • «لاتاری» مهدویان، نسخه ایرانیِ «ربوده شده»؟
  • تصاویر کابین ابرخودروی هنسی ونوم F5 منتشر شد