جدیدترین اخبار
3 تیر 1396 ساعت 10:35 اقتصادی کد خبر :42767

۱۰چالش بزرگ اقتصادی و ۱۰جراحی تاریخی که این دولت باید انجام دهد

 

پس از یادداشت ۱+۳ ابرچالش کشور (بیکاری، محیط زیست، شرایط بین‌الملل و شکاف‌های داخلی) که اشاره کردم امکان حل این ابرچالش‌ها دیگر وجود ندارد و باید به فکر مدیریت آنها بود. در این فرصت بصورت مختصر ۱۰چالش اقتصاد ایران را به تصویر می‌کشم و در یادداشت‌های آینده راه حل این چالش‌ها را بررسی خواهیم کرد‌.

111 سال از شروع تحول خواهی ایرانیان در مشروطه گذشته است. در این مسیر پر فراز و نشیب سالهای سخت، این سرزمین کهن، چندین و چند جنگ به خصوص دو جنگ بزرگ و اشغال بخشی از خاک کشور، دو تحریم بزرگ جهانی، از دست رفتن برخی از مناطق کشور و کوچک تر شدن سرزمین اصلی ایران را تجربه کرده است. دو سلسله پادشاهی و یک انقلاب بزرگ در این سالها وجود داشته اند. انقلابی که در آستانه 40 سالگی است. انقلابی که ابرقدرت های خارجی از روز اول کمر به از بین بردن آن بسته بودند اما کاری از پیش نبردند. ولی در این آستانه و با اشتباهاتی که خود ما کرده ایم، دوباره چشم طمع تیز کرده اند.

در 12 سال گذشته، اشتباهات زیادی انجام شد. این اشتباهات در سال های 84 تا 90 در زیر هجوم مه آلود درآمدهای بادآورده نفتی پنهان شدند و با اولین تحریم خارجی ناگهان خود را چون کوه یخی از ابرچالش ها و چالش ها به رخ کشیدند. با بحرانی شدن شرایط پس از سال 90، زندگی مردم به صورت مستقیم تحت تاثیر قرار گرفت. اشتغال خالص منفی شد، تورم به 34 درصد رسید و رشد اقتصادی کشور برای دو سال پیاپی به زیر صفر رسید.

در سال 92 مردم به کسی رای دادند که از او انتظار داشتند تا این سیر قهقرایی را متوقف کند. مسیری که در آن هر روز قیمت ها زیاد می شد، کره و شیر خشک و دارو نایاب شده بود و فروش نفت ایران هر روز کاهش می یافت. حسن روحانی در 4 سال نخست موفق شد تا هم صادرات نفت کشور را برگرداند، هم تورم را کنترل کند، هم رشد اقتصادی را مثبت سازد و مهمتر از همه آرامش و ثبات را به زندگی مردم بازگرداند.

بخاطر همین ثبات و جلوگیری از سیر قهقرایی بود که مردم دوباره با رایی بالا حسن روحانی را در سال ۹۶ انتخاب کردند و به دیگران نه گفتند. این یعنی مردم به روحانی امیدوار شده اند. امیدوار شده اند که می تواند زندگی روزمره مردم را با وجود همه سختی ها هرچند کوچک و اندک بهبود دهد.

ایران دیگر فرصتی ندارد. سال های پایانی قرن شمسی را می گذرانیم. شرایط بین المللی و منطقه ای به گونه ای است که اگر نتوانیم بحران های داخلی امان را سریعتر سر و سامان دهیم و تار و پود در هم تنیده چالش ها و ابرچالش ها را از هم باز کنیم، شاید دیگر فرصتی برای هیچ کس نباشد که بخواهد کاری بکند. ایران بحرانی ترین شرایط خود بعد از جنگ جهانی دوم را می گذراند.

ایران را که هویتی به درازنای تاریخ دارد دریابیم. اختلافات داخلی، حزبی، جناحی و شخصی را کنار بگذاریم و دست به دست هم دهیم برای حل چالش ها و برای مدیریت ابرچالش ها. بدون انسجام عقلای قوم و گرفتن بازی از دست تندروها، امیدی برای موفقیت دولت و در نتیجه برای جلوگیری از سیر قهقرایی که از سال ۹۰ آغاز شده و در حال بلعیدن کشور است وجود ندارد.

گذشته از انسجام داخلی، آچار سه گوش اقتصاد ایران یعنی وزارت اقتصاد، سازمان برنامه و بانک مرکزی باید هماهنگ چیده شوند و هماهنگ کار کنند. با وجود این اختلاف ها در تیم اقتصادی، امکان مدیریت ابر چالش ها و حل چالش های اقتصادی کشور وجود ندارد.

اگر ابرچالش بیکاری را کنار بگذاریم. در نگاه من 10 چالش اصلی اقتصادی کشور که با تدبیر و تلاش دولت و تیم اقتصادی و با همراهی همه قابل حل شدن هستند به ترتیب اهمیت عبارتند از:

1- بحران بانکی و نرخ سود بالا و در نتیجه کاهش شدید سرمایه گذاری

2- واقعی نبودن نرخ ارز و صنعتی زدایی ناشی از آن

3- چالش کسادی در کسب و کارها علی رغم رشد اقتصادی مثبت

4- بسته بودن فضای کسب و کار و دخالت های دولتی

5- چالش ناکارآمدی سیستم دولتی و اتخاذ سیاست های مالی غیراصولی

6- وضعیت بحرانی صندوق های بازنشستگی و بحران بیمه

7- بحران فساد سیستمی

8- چالش پرداخت یارانه به کل جمعیت کشور

9- مشکلات سیستم مالیاتی در شناخت و مالیات گیری صحیح

10- چالش قیمت گذاری نادرست کالاهای اساسی به خصوص انرژی

در روزهای آتی سعی خواهم کرد در 11 مقاله جداگانه به هریک از این چالش ها (به اضافه یک ابرچالش) و راهکارهای احتمالی بپردازم.

Ad

Ad
Ad

روی خط خبر

  • تورم کانادا ۲درصد باقی ماند
  • با ثروتمندترین خانواده‌های آسیایی آشنا شوید
  • ادعای جالب ترامپ درباره سفر ظریف به فرانسه
  • اعتراض”تندگویان” به مسکوت ماندن قانون تسهیل ازدواج و مسکن ارزان
  • خاکسپاری غیرمتعارف متوفی در یکی از شهرهای اطراف تهران رخ داده است
  • شرکت پخش فرآورده‌های نفتی: یک میلیون و ۶۰۰ هزار نفر هنوز کارت سوخت ندارند
  • سردار اشتری: تخلفات بی‌حجابی در خودرو کاهش چشمگیر داشته است
  • ربیعی: سفر ظریف به گروه ۷ ارتباط نداشت
  • جزئیات اختتامیه جشنواره ملی موسیقی جوان اعلام شد
  • سریال نوروزی شبکه ۲ مشخص شد
  • کاهش مخاطبان سینما در پنج ماه اول سال نسبت به سال 97
  • کمک ۵میلیون دلاری دی‌کاپریو به جنگل‌های آمازون
  • آغاز جشن عاطفه‌ها از هفتم شهریورماه در سراسر کشور
  • بهره برداری از ۸.۵ کیلومتر از بخش شرقی خط ۷ مترو
  • قیمت دلار و یورو در صرافی ملی امروز 4 شهریور 98
  • افزایش 400 تا 600 هزار تومان به حقوق معلمان از ماه آینده
  • اعتراضات کارگری در کشور کم نیست؛ در حال رسیدگی به آنها هستیم
  • فلاحت پیشه: طول دادن بررسی FATF، مصلحتی است که مجمع درباره آن تصمیم گرفته
  • ترقی، عضو حزب موتلفه: بهزاد نبوی مثل مجاهدین خلق تغییر موضع داده
  • از واردات گوشت تا پرداخت رشوه به برخی آقازاده‌ها
  • عباس عبدی: سخنگوی کمیسیون قضایی مجلس یک نفر از آن ۳۰۰ مسئولی را که برای آزادی قاچاقچی ۲۰ کیلو تریاک زنگ زدند معرفی کند
  • احتمال تغییرات آب‌وهوایی جهان در اثر آتش‌سوزی جنگل‌های آمازون
  • واکنش ابتکار به صدور «گواهینامه موتورسیکلت برای زنان»
  • بولتون: محموله نفتکش آدریان دریا نباید تخلیه شود
  • پمپئو: حمله اسرائیل به سوریه دفاع از خود بود
  • پرداخت۳۰ درصد اعتبار «قانون حمایت از معلولان» تا پایان شهریور
  • مجلس شروط ممنوعه در قراردادهای تجاری را تعیین کرد
  • انتشار فراخوان شب‌های خوانش و پژوهش نمایشنامه در تئاتر شهر
  • نمایشگاه توانمندی‌های بازایستادگی نیروهای مسلح آغاز به کار کرد
  • بهره گیری از تجربه و ظرفیت بازنشستگان نیروهای مسلح ضروری است