جدیدترین اخبار
۲۵ بهمن ۱۳۹۶ ساعت ۱۳:۴۳ سیاسی کد خبر :224337

سعید حجاریان: رفراندوم به چه کار روحانی می‌آید؟

سعید حجاریان تحلیلگر مسائل سیاسی طی یادداشتی دیدگاه خود در خصوص طرح موضوع رفراندوم از سوی رئیس جمهور را مطرح کرد.
متن این یادداشت در پی می‌آید:

اخیراً آقای رئیس‌جمهور با طرح مسأله همه‌پرسی فرمودند: «اصل ۵۹ قانون اساسی می‌گوید در برخی موارد قانون‌گذاری و اعمال قوه مقننه در مسائل مهم اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی، مراجعه به آرای مستقیم مردم است. اگر در دو تا مسأله اختلاف نظر داریم، جناح‌ها اختلاف دارند، دعوا و شعار ندارد، صندوق آرا را بیاوریم و طبق اصل ۵۹ قانون اساسی هر چه مردم گفتند، به آن عمل کنیم، این ظرفیت قانون اساسی ماست و باید به ظرفیت‌های قانون اساسی‌مان عمل کنیم.» این گفته ایشان نزد نیروهای سیاسی اصول‌گرا و اصلاح‌طلب مناقشه‌انگیز شد و بحث‌هایی را به‌ دنبال داشت.

اگر مقصود ایشان اختلاف جناح‌ها بر سر سیاست‌هاست، طبیعتاً قوه مقننه بنا به کارکردش این اختلافات را حل می‌کند و اگر مجلس در این امر ناموفق بود، مجمع تشخیص مصلحت نظام به موضوع ورود کرده و حل اختلاف می‌کند.

وانگهی، در بند هشتم اصل یکصد و دهم قانون اساسی آمده است: «حل‌ معضلات‌ نظام‌ که‌ از طرق‌ عادی‌ [مجمع تشخیص مصلحت نظام] قابل‌ حل‌ نیست، بر عهده رهبری است» لذا باید این پرسش را مطرح کرد که اساساً اصل پنجاه و نهم قانون اساسی به چه کار آقای روحانی می‌آید؟

جماران نوشت:اصلی که پیچ و خم‌های زیادی دارد؛ اولاً رهبری یا دو سوم نمایندگان باید موضوع همه‌پرسی را تأیید کنند، ثانیاً شورای نگهبان چون آن را مصوبه مجلس می‌داند، برای خود حق وتو قائل است. لابد در ذهن آقای روحانی مسأله‌ای بالاتر از اختلاف جناح‌ها بوده است که اصل پنجاه و نهم را پیش کشیده است.

واقعیت این است که ایشان به‌عنوان حقوقدان می‌خواهند مساله‌ای سیاسی را از طریق حقوقی حل کنند که طریقی است صعب و دشوار. گمان دارم اصل مذکور، در صورتی که ارکان قدرت اراده کنند صرفاً‌ به کار تغییر نظام ریاستی به پارلمانی و یا تبدیل جمهوری اسلامی به حکومت اسلامی -چنانکه مدنظر یکی از احزاب اصول‌گرا بود- می‌آید.

به هر تقدیر، من معتقدم استفاده از حربه همه‌پرسی در شرایط کنونی و با توجه به تجربیات پیشین، امری خطرناک است چرا که به تناقضات موجود در قانون اساسی دامن زده و ما را چندین گام از مردم‌سالاری دور خواهد کرد.

رئیس‌جمهور ما فردی حقوق‌دان است و لاجرم بر اصول قانون اساسی تسلط دارد؛ لذا بهتر است به جای اصل پنجاه و نهم بر اصل یکصد و سیزدهم قانون اساسی تمرکز کند و مکانیزم‌های لازمه را برای ایفای نقش خود به‌عنوان مجری قانون اساسی به وجود بیاورد و مطابق سوگندی که به قصد انشاء در مجلس یاد کرده‌اند از آزادی‌ و حرمت‌ اشخاص‌ و حقوقی‌ که‌ قانون‌ اساسی‌ برای‌ ملت‌ شناخته‌ است‌، حمایت‌ کنند.

رئیس‌‌جمهور برای ایفای این نقش خود می‌بایست نهاد ایجاد کند؛ نهادی که در دوره اصلاحات وجود داشت ولی رئیس دولت اعتدال تاکنون اهتمامی به آن نورزیده و به منشور حقوق شهروندی بسنده کرده است.

در همین برهه زمانی، جمع شانزده نفره‌ای که چند حقوق‌دان نیز در آن حاضر بودند، متن حقوقی-سیاسی را انتشار دادند و از انجام همه‌پرسی برای تغییر ماهیت نظام -زیر نظر سازمان ملل- سخن گفتند.

فارغ از محتوای متن مذکور باید گفت خمیر این قبیل خواست‌‌اندیشی‌ها که مایه سیاسی ندارند، فطیر است و به تنور نمی‌چسبد. اساساً هر طرحی دقیق مطرح نشود جز سرگشتکی دستاوردی به همراه ندارد و در بایگانی طرح‌های ناکام خاک خواهد خورد. پس در اینجا مجدداً باید یادآور شد که سؤال سیاسی پاسخ حقوقی ندارد؛ سؤال سیاسی را جواب سیاسی لازم است. در این مجال نیاز به تکرار بحث‌های پیشین در باب تمایز میان «قدرت حقیقی» و «قدرت حقوقی» نیست بنابراین یادداشت را با شعری از اقبال لاهوری به پایان می‌برم.

تخت جم و دارا سرراهی نفروشند

این کوه گران است بکاهی نفروشند

با خون دل خویش خریدن دگر آموز

نالیدی و تقدیر همان است که بود است

آن حلقة زنجیر همان است که بود است

نومید مشو ناله کشیدن دگر آموز

Ad

Ad
Ad

روی خط خبر

  • کودتای آمریکایی شکست خورده است
  • «هدر نائورت» سفیری آمریکا در سازمان ملل را نپذیرفت
  • تلاش روسیه برای توافق با آمریکا
  • نوری المالکی به فکر تنبیه “دیلی بیست” افتاد
  • حقیقتی که پوتین درباره اروپا گفت
  • دلیل فعال شدن کارت سوخت جایگاه‌ها از زبان سخنگوی کمیسیون انرژی
  • دولتهای عرب خلیج فارس چه از جان شاخ آفریقا و بنادرش می خواهند؟
  • ریشه‌یابی افزایش جرایم در فضای مجازی
  • حذف کنکور از ۸۵ درصد رشته‌های دانشگاهی، راه حل عبور از کنکور نیست
  • استفاده مشهدی‌ها از موبایل برای تفکیک زباله
  • احسان علیخانی از «ماه عسل» می‌رود؟
  • ساختمان‌های لوکسی که حاشیه‌نشینان مشهد را فراری می‌دهد
  • ايران‌خودرو: روزانه بيش از ۱۵۰۰ دستگاه خودرو تحويل می‌دهيم
  • نرخ مصوب هر شاخه گل رز ۱۵ هزار تومان!
  • برای یارانه ۴۵ هزار تومانی به مردم سرکوفت می‌زنیم
  • رکورد تاریخی زنان در جوایز گرمی ۲۰۱۹
  • بارش برف در ارتفاعات محورهای هراز و کندوان
  • پراید وارد کانال ۴۵ میلیونی شد
  • ایفاگر نقش آدولف هیتلر درگذشت
  • آیا آمریکا از شکست تحریم‌هایش علیه ایران نگران است؟
  • ۴۰ شرکتی که عمداً ۱۷ هزار تن گوشت را دپو کردند، آیا رانت اطلاعاتی داشته اند؟
  • مخالفت تلویزیون با پخش «مردان آهنین»
  • بی‌بی‌سی شیطان جدیدش را معرفی کرد
  • همه چیز درباره جشنواره تلویزیونی «جام جم»
  • تلاش برای پرداخت بسته حمایتی تا نوروز/ پرداخت الکترونیکی یارانه مراکز نگهداری از معلولان
  • توهین منتقد سینمایی به سردار سلیمانی
  • افزایش ۸۱۰ میلیون مترمکعبی حجم دریاچه ارومیه
  • آغاز طرح «لبخند مهربانی عیدانه» بهزیستی/توزیع بسته‌های غذایی جمع‌آوری شده بین نیازمندان
  • زنگنه: چینی‌ها اقدامی برای توسعه فاز ۱۱ پارس جنوبی انجام نداده اند
  • دستورالعمل جدید تأمین اجتماعی برای ممنوعیت خریدکالای خارجی
  • Ad