جدیدترین اخبار
۴ آذر ۱۳۹۶ ساعت ۱۲:۵۹ اجتماعی کد خبر :156875

کپی برداری مجازی از جمعه سیاه در ایران

«جمعه سياه» يا همان «Black Friday» حالا رفته رفته در ايران هم مشتاقان به خريد كالاهاي داراي تخفيف را به مقابل فروشگاه‌هاي برندهاي مشهور مي‌كشاند تا از خريد با تخفيف كالاها بهره‌مند شوند. سنت «جمعه سياه» متعلق به امريكا است.

در روز بعد از جشن شكرگزاري در ايالات متحده و برخي كشورهاي اروپايي برندهاي معروف و برخي فروشگاه‌هاي بزرگ كالاهاي‌شان را با تخفيف‌هاي قابل توجه كه تا ٧٠ درصد قيمت اوليه همان كالا را شامل مي‌شود؛ عرضه مي‌كنند.

شكل‌گيري صف‌هاي بلند مقابل فروشگاه‌ها و هجوم خريداران به فروشگاه‌ها در دقايق اوليه آغاز به كارشان، هر سال موجب بروز حاشيه‌هايي مي‌شود. مصدوم شدن برخي خريداران بر اثر ازدحام جمعيت يكي از حاشيه‌هاي هميشگي اين نوع از خريد است.

چند سالي است كه همزمان با «جمعه سياه» -آخرين جمعه ماه نوامبر – در ايران هم برخي از فروشگاه‌ها اقدام به ارايه تخفيف روي كالاهاي‌شان كرده‌اند. امسال در ايران دو فروشگاه مشهور اينترنتي تبليغات زيادي را براي تخفيف جمعه سوم آذرماه انجام دادند. همين تبليغات براي عرضه كالاهاي داراي تخفيف موجب شد تعداد مراجعه‌كنندگان به اين دو فروشگاه به قدري زياد باشد كه سايت اين فروشگاه‌ها بارها با مشكل روبه‌رو شد. از دسترس خارج شدن اين دو سايت گلايه‌هاي فراوان كاربران را در شبكه‌هاي اجتماعي هم در پي داشت.

«عباس» يكي از همين كاربران در صفحه‌ توييترش نوشت: «يعني تيم‌هاي فني اين دو سايت چقدر ضعيف هستند كه از قبل براي پاسخ به اين حجم از مراجعات كاربران پيش‌بيني لازم را نكرده‌اند؟» بخشي ديگر از گلايه‌هاي كاربران هم متوجه قيمت‌هاي برخي كالاهاي عرضه شده بود. كاربران ناراضي در توييت‌هاي‌شان از برخي كالاها نام برده‌اند كه به عقيده آنها قيمت‌هاي‌شان پس از اعمال تخفيف هم بالاتر از نرخ مرسوم بازار است.

در سه روز گذشته تعدادي از برندهاي معروف عرضه‌كننده لباس و كفش نيز در تهران، كالاهاي‌شان را با تخفيف ٦٠ تا ٧٠ درصدي عرضه كردند. شكل گرفتن صف بلند مردم مقابل فروشگاه يكي از برندهاي مشهور لباس در تهران موجب شد تا بسياري از مراجعه‌كنندگان قيد خريد را بزنند و با دست خالي به خانه بازگردند.

مكانيسم‌هاي حراج

«جمعه سياه» هر سال بيش از گذشته در ايران مورد توجه قرار مي‌گيرد و فروشگاه‌هاي بزرگ به آن مي‌پيوندند. اما فلسفه واقعي چنين روزي چيست؟ اصلا چرا بايد برندها محصولات‌شان را با تخفيف‌هاي بسيار زياد به خريداران عرضه كنند؟ مكانيسم شكل‌گيري اين عرضه و تقاضا به نفع خريداران است يا فروشندگان؟ اينها پرسش‌هايي بود كه با «علي سوند رومي» پژوهشگر جامعه‌شناسي اقتصادي و خانواده در ميان گذاشتيم. سوند رومي در اين باره گفت: «در دنيا معمولا ٥ نوع مكانيسم حراج وجود دارد. مكانيسم اول ارايه تخفيف براي كالاهايي است كه تاريخ مصرف شان رو به پايان است و در صورت باقي ماندن در فروشگاه‌ها، توليدكنندگان متضرر مي‌شوند. حتي اين تخفيف‌ها درباره محصولات غذايي به صورت روزانه هم اعمال مي‌شوند. يعني در ابتداي صبح قيمت‌ها واقعي است و در ساعات پاياني كار فروشگاه قيمت‌ها پايين مي‌آيد.» به گفته او، نوع دوم حراج براي كالاهايي است كه در دوره زماني مشخصي مورد پسند قرار مي‌گيرند و در صورت باقي ماندن در فروشگاه‌ها به عنوان جنس بنجل و فروش نرفته شناسايي مي‌شوند و به توليد‌كننده ضرر مي‌رسانند. نوع سوم تخفيف روي كالاهايي است كه فصل مصرف آنها در حال اتمام است و چهارمين مكانيسم هم تخفيف از طرف فروشگاه‌هايي است كه علاقه‌مند هستند از يك حوزه اقتصادي به حوزه‌اي ديگر وارد شوند.

از نگاه علي سوند رومي، عرضه محدودي از كالاهاي برندهاي معتبر در روز جمعه سياه در دنيا فرصتي براي طبقات متوسط رو به پايين جامعه است تا بتوانند از محصولاتي كه به آن علاقه دارند، بهره‌مند شوند. اين پژوهشگر جامعه‌شناسي اقتصادي مي‌گويد: «طبقات بالاي جامعه معمولا خريدهاي‌شان را در طول سال انجام مي‌دهند. جمعه سياه در واقع محل تلاقي چند مكانيسم حراج به صورت همزمان است كه موجب مي‌شود طبقات پايين جامعه هم «فرصت» تهيه اين كالاها را پيدا كنند.» اما آيا شكل‌گيري اين سنت خريد و فروش در ايران و استقبال تعداد زيادي از خريداران را مي‌توان يك «حركت مثبت» تلقي كرد؟ سوند رومي پاسخ مي‌دهد: «اين اتفاق طبيعي است كه وقتي يك محصول شناخته شده با قيمت پايين‌تر و حاشيه سودكمتر ارايه مي‌شود تعداد متقاضيان آن زياد شوند. اما اگر باز هم اين صف‌ها از سوي افراد متمول اشغال شوند اين را مي‌توان نشانه‌اي از اختلال اجتماعي دانست. زيرا به طور طبيعي افرادي بايد فرصت استفاده از اين تخفيف را داشته باشند كه در شرايط عادي با سطح درآمدشان امكان چنين خريدهايي را ندارند. پس در اين بازي برد – برد هم برندها دوباره خودشان را تبليغ مي‌كنند و محصولات پايان فصل شان را با حاشيه سود كمتر مي‌فروشند و هم طبقات پايين‌تر شانس وارد شدن به فهرست استفاده‌كنندگان از آن برند را پيدا مي‌كنند.»

تخفیف ۵۰ درصد با چه منطقی؟

همچنینی روزنامه خراسان نوشت: اگرچه در غرب برخی علت ارائه این تخفیف های ویژه در انتهای سال را ناشی از سنت هایی خوب برای کمک به مردم جهت خرید مایحتاج در آستانه سال جدید و بعد از مراسم شکر گزاری دانسته اند اما این نوع فروش، برای فروشندگان هم فواید و منافع بسیاری دارد. اولا آن ها با ارائه تخفیف ویژه اگرچه سود خود را به حداقل می رسانند اما با افزایش شدید فروش، مجموع سود خود را افزایش می دهند. علاوه بر آن، آن ها در پایان سال نیاز دارند که انبارهای خود را خالی کنند تا بتوانند اجناس جدید را جایگزین کنند.

از جمعه سیاه تا “حراجمعه” و “جمعه به خرید”

چند سالی است که برخی فروشگاه های اینترنتی در ایران نیز در یکی از جمعه های آذرماه، اقدام به عرضه محصولات خود با تخفیفات ویژه مشابه جمعه سیاه می کنند. امسال تعداد این فروشگاه ها بیشتر شد و آن ها، دیروز، تحت عناوینی چون «حراجمعه» و «جمعه به خرید»، دست به برگزاری حراجی شبیه جمعه سیاه زدند. اگرچه ارزیابی کم و کیف این رویداد در ایران فرصت بیشتری می طلبد اما نگاهی به نظرات مردم در شبکه های اجتماعی نشان می دهد که مشکلات و انحرافاتی در آن رخ داده است.

یکی از مهم ترین مشکلات این بود که سایت این شرکت ها، دیروز در ساعاتی، در اثر مراجعه مردم برای خرید از دسترس خارج شد. حتی برخی افراد می گویند که با سرعت بسیار بالای اینترنت نتوانستند خرید انجام دهند و بعد از رفع مشکل، اجناس موردتقاضایشان تمام شده بود! البته عده دیگری هم از خریدهای خوب خود می گفتند و این که میزان خرید قابل توجهی در این روز داشته اند. برخی کاربران نیز با انتشار تصاویری از اجناس مورد اشاره خود در این سایت ها معتقد بودند که این فروشگاه ها قیمت ها را قبل از این رویداد افزایش و اکنون دوباره در قالب تخفیف کاهش داده اند. برخی هم به نوع و کیفیت اجناس و زمان وعده داده شده برای تحویل آن ها انتقاد های جدی داشته اند

منبع:روزنامه اعتماد

Ad
Ad

روی خط خبر

  • یادی از «حسین عرفانی» در رادیو ایران
  • «روباه» ایرانی بهترین انیمیشن جشنواره «وارنا»
  • شنا در فاضلاب!
  • آماده‌باش آتش‌نشانی برای دربی ۸۸/نامگذاری این هفته از لیگ برتر به نام آتش‌نشانی
  • محمد صالح علا میزبان خواننده مشهور پاپ
  • رئیس‌جمهور کره جنوبی: توافق جدید با کره‌شمالی با قبل متفاوت است
  • واکنش‌های بازار ارز به رایزنی‌های روحانی در نیویورک
  • تداوم بهبود سهام چین/سهام آسیایی رشد کرد
  • تورم دهک دهم ۱۴.۷ درصد شد
  • افزایش فشار به کرباسیان برای قبول وزارت صنعت
  • شورای شهر تهران در یکسال اخیر، هیچ کار اساسی انجام نداده است
  • «کالای مجاز مشروط» مشمول تخلف گمرکی می‌شود
  • خطوط هواپیمایی کویت مجبور به جابجایی مسافران اسرائیلی نیست
  • هشدار مرکل درباره برگزیت
  • «محمود عباس» و «زیپی لیونی» با یکدیگر دیدار کردند
  • حمله نظامیان آل‌خلیفه به منطقه«الجفیر»/ بازداشت چند شهروند بحرینی
  • ساخت یک قایق از مواد پلاستیکی بازیافتی
  • تصویب فوریت طرح ممنوعیت ازدواج دختران کمتر از ۱۳ سال در مجلس
  • آقای روحانی! دست مریزاد؛ برای چنین روزی به شما رای دادم
  • فعالیت گردان‌های مردم پایه در یگان ویژه
  • تحلیل «زبان بدن» ترامپ در سازمان ملل: زانوهای باز او نشانه قدرت‌طلبی، نمایان شدن دندان‌های پایین، نشانه خشونت‌طلبی و بالا نگه داشتن انگشت او نشانه لذت و سرخوشی بود
  • بررسی توسعه کشاورزی حوضه دریاچه ارومیه در شورای عالی امنیت ملی
  • مجری برنامه کودک نباید غمگین باشد
  • نماینده آمریکا: برکناری اسد از راه قانون اساسی ممکن است
  • رایزنی کمیته امداد برای جذب اعتبارات جدید/افزایش ۲ برابری مراجعه نیازمندان به کمیته امداد
  • مسیر پیش روی طرح ساماندهی بازار خودرو
  • مدیران بازنشسته، پیش از ترک مسئولیت به جانشین‌شان مدیر تحمیل نکنند
  • رقابت نهاد‌های نامسئول در دریافت پول و صدور مجوز!
  • عملکرد بنادر کشور منفی شد
  • پلی باید ساخت!