جدیدترین اخبار
۳۰ آبان ۱۳۹۶ ساعت ۱۱:۲۵ اجتماعی کد خبر :153161

نخستین ساخته صنعتی بشری را بیشتر بشناسید

آسباد که برخی آن را نخستین ساخته صنعتی بشری می‌دانند قدمتی به بلندای تاریخ دارد. در پهنه وسیعی از خراسان بزرگ تاریخی از شمال هرات تا جنوب سیستان با بهره‌گیری از بادهای ۱۲۰ روزه، درست در فصلی که مقارن با برداشت غلات است (اواخر اردیبهشت تا پایان شهریور) آسبادها به کار می‌افتند.

به گزارش افکارنیوز، آسباد که آن را نخستین ساخته صنعتی بشری می‌دانند قدمتی به بلندای تاریخ دارد و در پهنه وسیعی از خراسان بزرگ تاریخی از شمال هرات تا جنوب سیستان با بهره‌گیری از بادهای ۱۲۰ روزه، درست در فصلی که مقارن با برداشت غلات است، آسبادها به کار می‌افتند.

کارشناسان میراث فرهنگی اعلام کردند که آسبادهای ایران هم‌اکنون در فهرست پیشنهادی ایران در آثار میراث جهانی یونسکو قرار دارند و قرار است در آینده در فهرست جهانی قرار گیرند.

در این رابطه محمد‌علی بزرگمهر – کارشناس ارشد مرمت بناها و بافت‌های تاریخی اداره‌کل میراث‌فرهنگی خراسان جنوبی، درباره ویژگی و کارکرد آسبادهای شرق ایران گفت: «آسبادها در گذشته در معیشت مردم اهمیت زیادی داشته‌اند. همچنین نمودی از ترکیب معماری سنتی با نیازهای زیست‌بوم و بهره‌گیری مناسب از انرژی‌های پاک به‌شمار می‌آیند. با توجه به ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد آسبادها و خصوصیات عملکردی و زیبایی‌شناسانه، بازشناسی معذفی و در نهایت ثبت آن‌ها در فهرست میراث جهانی اهمیت بسیار پیدا می‌کند.»

وی افزود: «در میان پهنه‌های شرق ایران که از فناوری آسباد بهره می‌برده‌اند خراسان جنوبی از اهمیت خاصی برخوردار است. با توجه به اینکه شدت بادهای ۱۲۰ روزه در مناطق مختلف یکسان نیست و از طرفی نیاز به نیروی باد برای تولید آرد از غلات تابع نیازهای جامعه هدف و یا تولید غلات در محل بوده است، تعدد و پراکندگی آسیادها در خراسان جنوبی بسیار است. در طبس مسینا به‌خاطر وجود دشتی حاصلخیز که خود تولید کننده غلات فراوانی بوده است تعدد آسبادها بالاست. به‌نحوی که برخی طبس مسینا را انبار غله قاینات نوشته‌اند.»

بزرگمهر تأکید دارد: «اما در نهبندان که نقطه مهمی در مسیرهای تجاری در جاده ادویه و تجارت با هند قرار داشته نیز تعداد آسبادها زیاد است چراکه گندم مورد نیاز کاروانیان عبوری را که از سیستان به آن‌جا حمل می‌شد در آسبادهای نهبندان به آرد تبدیل می‌کردند و در اختیار کاروانیان قرار می‌دادند. این درحالی است که منطقه درح نیز از مناطقی است که تعدد و تکثر آسبادها در آن‌ها مشهود است. در هر کدام از این مناطق وجود رشته‌های متعدد و به هم چسبیده از آسبادها و در روستاهای حواشی هر کدام از آن‌ها مانند علی‌آباد، محمدآباد و دستگرد در نزدیکی طبس مسینا و خونیک، خوانشرف، چهار فرسخ و رومه در نزدیکی نهبندان نیز آسبادها فراوان به چشم می‌خوردند.»

وی با اشاره به اینکه پراکندگی آسبادها در خراسان جنوبی تا روستای خور در ۸۵ کیلومتری شرق بیرجند نیز دیده می‌شود، تصریح کرد: «درگذشته برای بهره‌گیری مطلوب از باد‌گاهی آسبادها در گودی زمین مانند چهار فرسخ و گاهی بر بالای بلندا مانند آسیابان می‌ساختند. در روستاهای کوهستانی شهرستان درمیان مانند گیت، آسیابان و… و حتی فلارگ در بخش مرکزی بیرجند برای آسبادها به‌صورت منفرد و بر بالای بلندی ساخته می‌شدند.»

کارشناس ارشد مرمت بناها و بافت‌های تاریخی اداره‌کل میراث‌فرهنگی خراسان جنوبی ادامه داد: «با توجه به اینکه عملکرد آسبادها در گستره شرق ایران یکسان و از نظر ظاهری شبیه به هم است، اما بسته به موقعیت مکانی و شدت باد و حتی سنت‌های معماری بومی از لحاظ ظرایف معماری تفاوت‌هایی دیده می‌شود.»

درحال حاضر آسبادهای ایرانی به شماره ۶۱۹۲ در فهرست پیشنهادی دولت جمهوری اسلامی ایران در آثار میراث جهانی یونسکو قرار گرفته است.

وبگردی

روی خط خبر

  • قرقاش: برنامه موشکی ایران دارای اهداف دفاعی نیست!
  • روایت علی مطهری از پیگیری‌هایش درباره نقش مواد رادیواکتیو در فوت آیت‌الله هاشمی
  • ولایتی: نماینده آمریکا مانند ترامپ حرف‌های مضحک می زند/ رئیس جمهور فرانسه نوچه آمریکاست
  • دست رد اصلاح طلبان به « دام عبور از روحانی » ؛ چرا اصلاح طلبان از رای به روحانی پیشیمان نیستند؟
  • اعضای کمیسیون بازار پول و سرمایه اتاق ایران استعفا کردند
  • سهم ایران از بار ترانزیتی کریدور شمال – جنوب بسیار اندک است
  • دستیار ویژه اقتصادی روحانی: یارانه باید ۱۸هزار تومان می‌بود نه ۴۵هزار
  • نامه وزیر دادگستری ترکیه به آمریکا درباره ایران
  • تلاش اتریش برای لغو تحریم های اروپایی بر ضد روسیه
  • ترامپ برای انتخابات میان‌ دوره‌ای سنا به میدان می‌آید
  • هنرنمایی “همایون شجریان” روی سن تالار کشور/عکس
  • تلاش اسرائیل برای تحریم کنسرت “محسن یگانه” در لس آنجلس/عکس
  • خواننده پاپ با گربه روی صحنه رفت
  • سلبریتی علیه سلبریتی/ از ماست که برماست
  • تکذیب جریمه بی‌حجاب‌ها توسط دوربین‌های پلیس
  • شیرینی‌های ممنوعه در کره‌شمالی به خاطر امپریالیسم!
  • تهدید روسیه، بهانه لندن برای تقویت بودجه دفاعی‌اش
  • شیوع پدیده “دم درآوردن” انسانها بر اثر مصرف‌ “محصولات تراریخته” + تصویر
  • قیمت هیوندای آی ۲۰ توسط شرکت کرمان موتور افزایش یافت (آذر ۹۶)
  • “تماس‌های پوتین و ترامپ بی‌فایده است”
  • ۹۰ درصد درآمد بیمارستان‌های دولتی متکی به بیمه‌ها است
  • روسیه سال آتی میلادی ۱۲ موشک قاره‌پیما آزمایش می‌کند
  • یک ژنرال روس: به اسد در دفع تلاش‌های آمریکا کمک می‌کنیم
  • خشم سفیر رژیم صهیونیستی از قطعنامه پیشنهادی مصر درباره قدس
  • تخم‌مرغ دولتی هم ارزانی نیاورد/ وزیر به واردات رضایت داد
  • راهکار شورای شهر برای معضل مگس‌های سفید تهران
  • تب تند افزایش قیمت سیم‌کارت‌های رند در بازار
  • اعتیاد، یکی از مشکلات اصلی در حاشیه نشینی است
  • بیمه ایران پوست می‌اندازد/ از ۵۲۰۰ پست به ۳۹۰۰ رسیدیم
  • یکی از وظایف مدیریت شهری حفظ هویت شهری و تاریخی است