جدیدترین اخبار
۳۰ آبان ۱۳۹۶ ساعت ۱۱:۲۵ اجتماعی کد خبر :153161

نخستین ساخته صنعتی بشری را بیشتر بشناسید

آسباد که برخی آن را نخستین ساخته صنعتی بشری می‌دانند قدمتی به بلندای تاریخ دارد. در پهنه وسیعی از خراسان بزرگ تاریخی از شمال هرات تا جنوب سیستان با بهره‌گیری از بادهای ۱۲۰ روزه، درست در فصلی که مقارن با برداشت غلات است (اواخر اردیبهشت تا پایان شهریور) آسبادها به کار می‌افتند.

به گزارش افکارنیوز، آسباد که آن را نخستین ساخته صنعتی بشری می‌دانند قدمتی به بلندای تاریخ دارد و در پهنه وسیعی از خراسان بزرگ تاریخی از شمال هرات تا جنوب سیستان با بهره‌گیری از بادهای ۱۲۰ روزه، درست در فصلی که مقارن با برداشت غلات است، آسبادها به کار می‌افتند.

کارشناسان میراث فرهنگی اعلام کردند که آسبادهای ایران هم‌اکنون در فهرست پیشنهادی ایران در آثار میراث جهانی یونسکو قرار دارند و قرار است در آینده در فهرست جهانی قرار گیرند.

در این رابطه محمد‌علی بزرگمهر – کارشناس ارشد مرمت بناها و بافت‌های تاریخی اداره‌کل میراث‌فرهنگی خراسان جنوبی، درباره ویژگی و کارکرد آسبادهای شرق ایران گفت: «آسبادها در گذشته در معیشت مردم اهمیت زیادی داشته‌اند. همچنین نمودی از ترکیب معماری سنتی با نیازهای زیست‌بوم و بهره‌گیری مناسب از انرژی‌های پاک به‌شمار می‌آیند. با توجه به ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد آسبادها و خصوصیات عملکردی و زیبایی‌شناسانه، بازشناسی معذفی و در نهایت ثبت آن‌ها در فهرست میراث جهانی اهمیت بسیار پیدا می‌کند.»

وی افزود: «در میان پهنه‌های شرق ایران که از فناوری آسباد بهره می‌برده‌اند خراسان جنوبی از اهمیت خاصی برخوردار است. با توجه به اینکه شدت بادهای ۱۲۰ روزه در مناطق مختلف یکسان نیست و از طرفی نیاز به نیروی باد برای تولید آرد از غلات تابع نیازهای جامعه هدف و یا تولید غلات در محل بوده است، تعدد و پراکندگی آسیادها در خراسان جنوبی بسیار است. در طبس مسینا به‌خاطر وجود دشتی حاصلخیز که خود تولید کننده غلات فراوانی بوده است تعدد آسبادها بالاست. به‌نحوی که برخی طبس مسینا را انبار غله قاینات نوشته‌اند.»

بزرگمهر تأکید دارد: «اما در نهبندان که نقطه مهمی در مسیرهای تجاری در جاده ادویه و تجارت با هند قرار داشته نیز تعداد آسبادها زیاد است چراکه گندم مورد نیاز کاروانیان عبوری را که از سیستان به آن‌جا حمل می‌شد در آسبادهای نهبندان به آرد تبدیل می‌کردند و در اختیار کاروانیان قرار می‌دادند. این درحالی است که منطقه درح نیز از مناطقی است که تعدد و تکثر آسبادها در آن‌ها مشهود است. در هر کدام از این مناطق وجود رشته‌های متعدد و به هم چسبیده از آسبادها و در روستاهای حواشی هر کدام از آن‌ها مانند علی‌آباد، محمدآباد و دستگرد در نزدیکی طبس مسینا و خونیک، خوانشرف، چهار فرسخ و رومه در نزدیکی نهبندان نیز آسبادها فراوان به چشم می‌خوردند.»

وی با اشاره به اینکه پراکندگی آسبادها در خراسان جنوبی تا روستای خور در ۸۵ کیلومتری شرق بیرجند نیز دیده می‌شود، تصریح کرد: «درگذشته برای بهره‌گیری مطلوب از باد‌گاهی آسبادها در گودی زمین مانند چهار فرسخ و گاهی بر بالای بلندا مانند آسیابان می‌ساختند. در روستاهای کوهستانی شهرستان درمیان مانند گیت، آسیابان و… و حتی فلارگ در بخش مرکزی بیرجند برای آسبادها به‌صورت منفرد و بر بالای بلندی ساخته می‌شدند.»

کارشناس ارشد مرمت بناها و بافت‌های تاریخی اداره‌کل میراث‌فرهنگی خراسان جنوبی ادامه داد: «با توجه به اینکه عملکرد آسبادها در گستره شرق ایران یکسان و از نظر ظاهری شبیه به هم است، اما بسته به موقعیت مکانی و شدت باد و حتی سنت‌های معماری بومی از لحاظ ظرایف معماری تفاوت‌هایی دیده می‌شود.»

درحال حاضر آسبادهای ایرانی به شماره ۶۱۹۲ در فهرست پیشنهادی دولت جمهوری اسلامی ایران در آثار میراث جهانی یونسکو قرار گرفته است.

روی خط خبر

  • دلیل اصلی سقوط «هواپیمای ATR تهران-یاسوج» اشتباهات مکرر و متعدد خلبان بود
  • چین تحریم تهران را نپذیرفته اما تصمیم گرفته به جای ایران، خریدهای پتروشیمی خود را از عربستان انجام دهد
  • درخواست رئیس‌جمهور از وزرا: با دعوت از نخبگان، اتاق فکر تشکیل دهید
  • پمپئو: ترامپ در برابر روسیه “قدرتمند” عمل کرد/ وظیفه ماست که جلوی مداخله روس‌ها را بگیریم
  • صندوق بین‌المللی پول: به از سر گیری همکاری با کره شمالی امیدواریم
  • ژاپن نفت عربستان و امارات را جایگزین نفت ایران می کند
  • مشکل اقتصاد کشور افراد نیستند/سیاست‌های اقتصادی باید تغییر کنند
  • اعزام دو فروند هلی کوپتر اطفای حریق به عراق
  • حرکت لاک‌پشتی بانک مرکزی به سمت ارزهای دیجیتال
  • یوآن چین سقوط کرد/ سهام آسیایی لرزید
  • تاثیر تعرفه‌های آمریکا بر قیمت خودرو
  • شرکت رجا بر اساس اصل ۴۴ تشکیل نشده است/رویکرد رجا سودآوری نیست
  • ایرباس و بوئینگ بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار قرارداد منعقد کردند
  • عرضه ذرت و جو در بورس کالا ادامه می‌یابد
  • سهامداران به شایعات توجه نکنند/ضرورت سرمایه‌گذاری کم‌ریسک در بورس
  • سهیلا جورکش: پرونده‌ام مختومه نشده و در حال پیگیری است
  • خداحافظی با دفترچه‌های کاغذی بیمه تا پاییز/ افزایش حقوق بازنشستگی رانندگان
  • سوال از وزرای آموزش وپرورش، نفت و امورخارجه دردستور کار نمایندگان
  • خط قرمزهای جعلی در برخورد با مفسدین مورد قبول نیست
  • دوران زندانی رئیس جمهور سابق کره به ۳۲ سال افزایش یافت
  • قانون «کشور یهود» کاملا ماهیت نژادپرستانه دارد
  • قانونگذاران آمریکایی بار دیگر به روسیه سفر می کنند
  • طالبان بعد از تشخیص اهداف، حملات انتحاری در شهرها را آغاز می کند
  • همسر «ابوعمر الشیشانی» در ترکیه بازداشت شد
  • پرستاره‌ترین سریال تلویزیونی در راه است
  • رسانه خارجی: روسیه سرمایه‌گذاری ۵۰ میلیاردی در ایران را تایید کرد
  • اجرای ۲ طرح ترافیکی ویژه از فردا در پایتخت/ ممنوعیت ورود موتور و کامیون به تونل‌های شهری
  • شکایت مهران مدیری از روزنامه شرق
  • رمزگشایی از جنجالِ «اسناد هسته‌ای در شورآباد»!
  • حادثه برای بهاره رهنما در صحنه نمایش